• ... gì mà:

  np. Để bác bỏ một ý kiến. Xa gì mà xa.

• a:

  nc.1. Tỏ ý vui thích. Đẹp quá a !
  2. Tỏ ý ngạc nhiên. Áo tía đai vàng bác đấy a ! (Yên Đổ).

• á khanh:

  hd. Quan ở dưới bậc khanh tướng thời xưa.

• á khôi:

  hd. Người thi đậu bậc nhì, cũng gọi á nguyên.

• A La Hán:

  hd. Theo Phật giáo, bậc tu hành đã dứt được mọi phiền não.

• á thánh:

  hd. Bậc dưới thánh nhân.

• âm giai :

  hd. Thang âm bảy bậc trong một quãng tám. Cũng gọi Gam.

• ăn :

  nđg.1. Cắn, nhai và nuốt để nuôi sống. Thức ăn. Ăn cơm. Ăn thì có, mó thì không (tng).
  2. Ăn uống nhân dịp mừng, dịp lễ. Ăn liên hoan. Ăn cưới. Ăn Tết.
  3. Được, hơn trong cuộc tranh chấp, cờ bạc. Canh bạc ấy hắn ăn hay thua ? Ăn cuộc: thắng cuộc.
  4. Vựa văn, thích hợp. Mộng ráp chưa ăn. Màu áo rất ăn với da mặt.
  5. Nhận lấy để hưởng. Ăn lương. Ăn hoa hồng. Ăn lời. Ăn của thừa tự.
  6. Nhận chịu thiệt hại. Ăn đòn. Ăn đạn.
  7. Thuộc về. Đất này ăn về làng anh.
  8. Tiêu thụ, mua. Dạo này gạo hút vì có tàu ăn nhiều.
  9. Phá hư, hủy hoại dần. Nắng ăn da. Sơn ăn tay.
  10. Dính. Hồ dán không ăn.
  11. Thấm. Giấy không ăn mực.
  12. Lan ra, hướng đến. Rễ tre ăn ra tới ruộng. Sông ăn ra biển.
  13. Đổi ngang giá, nói về tiền tệ. Một đô-la ăn bao nhiêu đồng Việt Nam?

• ân tứ :

  bt. Ban thưởng cho người có công lao với nước. Được ân tứ Bắc đẩu bội tinh.

• anh hào :

  hd. Bậc tài giỏi hơn người và có chiến công hiển hách. Đường đường một đấng anh hào (Ng. Du).

• anh hùng ca:

  hd. Thơ văn kể sự tích của những bậc anh hùng.

• anh tài :

  hd. Tài giỏi xuất sắc. Bậc anh tài.

• ắt:

  np. Hẳn, chắc. Xót người bạc mệnh ắt lòng chẳng quên (Ng. Du).

• bà già:

  nd. 1. Người phụ nữ cao tuổi, thường dùng trong cách nói thân mật để chỉ mẹ mình hay người thuộc bậc mẹ mình. Bà già tôi còn rất khỏe.
  2.Thgt. Máy bay bà già(nói tắt).

• bậc:

  nd. 1. Nấc, bực. Thang có nhiều bậc.
  2. Chỉ địa vị cao thấp trong xã hội. Gia tư nghĩ cũng thường thường bậc trung (Ng. Du).
  3. Nói về người phải tôn kính. Bậc tiền bối, bậc anh hùng.
  4. Vị trí của âm trong thang âm về nhạc.

• bắc:

  pd. Đò máy lớn để đưa xe và người qua sông. Bắc Mỹ Thuận đã được thay bằng cầu. Cũng gọi phà.

• bắc:

  nđg. Để vào vị trí cần cho việc sử dụng. Bắc thang. Bắc nồi cơm lên bếp. Bắc mạ để làm mùa.

• Bắc:

  hd. Hướng ngược lại với hướng Nam. Sao Bắc cực và kim la bàn chỉ hướng Bắc.

• bác:

  nd.1. Anh của cha mình, vợ anh của cha mình: Bác trai, bác gái.
  2. Kẻ lớn tuổi hay bạn với cha mình: bác tài xế.
  3. Tiếng tôn xưng anh em bạn: Vẫn sớm khuya, tôi bác cùng nhau (Yên Đổ).

• bác:

  nđg. Không tiếp nạp, không nhân. Bác đơn. Bác án. Bác luận điệu vu khống.

• bác:

  nđg. Nấu thức ăn mặn bằng cách đun nhỏ lửa và khuấy cho đến khi sền sệt. Bác trứng. Bác mắm.

• bạc:

  nId.1. Loại kim quý, sắc trắng. Thợ bạc: thợ làm đồ trang sức bằng bạc vàng.
  2. Đồng tiền tiêu dùng hằng ngày. Phen này ắt hẳn gà ăn bạc (T. T. Xương). Bạc đồng: bạc đúc thành bằng bạc. Bạc giấy: bạc in bằng giấy. Bạc mặt: tiền trả ngay khi mua hàng.
  3. Chỉ cờ bạc, trò chơi ăn thua bằng tiền. Đánh bạc. Thua bạc. Chứa bạc. IIt. Trắng. Tóc bạc. Đừng xanh như lá bạc như vôi (H. X. Hương).

• bạc:

  h&n.1. Yếu, mỏng manh, ít. Bạc đức. Bạc nghĩa. Bạc mệnh. Lễ bạc.
  2. Không giữ được tình nghĩa. Ăn ở bạc. Đành mang tiếng bạc.

• bạc ác:

  ht. Bất nhân hay làm hại người. Những người bạc ác tinh ma (Ng. Du).

• bạc bẽo:

  nt. Không nghĩ gì đến tình nghĩa. Giận người bạc bẽo, ghét người vong ân (cd).

• bắc bộ :

  hd. Phần phía Bắc, miền Bắc của một xứ.

• bác bỏ:

  nđg. Không tiếp nạp, không chấp nhận. Dự án bị bác bỏ.

• bác cổ:

  ht. Thông hiểu di tích, sách vở xưa. Viện Bác cổ.

• bác cổ thông kim:

  ht. Học rộng, am hiểu cả chuyện xưa và chuyện nay. Cũng nói: Thông kim bác cổ.

• bắc cực:

  hd. Chỏm địa cầu phương Bắc: Bắc cực có sáu tháng ngày và sáu tháng đêm.

• bạc đầu:

  nt. Tóc bạc, già. Thương sao đến thuở bạc đầu thì thương (cd). Sóng bạc đầu: sóng có ngọn màu trắng.

• bạc đen:

  nt. Trắng đổi thành đen, tráo trở, hay thay lòng đổi dạ. Trách người lòng dạ bạc đen.

• bạc điền:

  hd. Ruộng đất xấu, nghèo chất dinh dưỡng. Cải tạo bạc điền.

• bạc giấy:

  nd. Bạc làm bằng giấy do Ngân Hàng Quốc Gia phát hành. Cũng gọi Tiền giấy.

• bạc hà:

  nd. 1. Thứ cây nhỏ, lá có mùi thơm thường dùng làm vị thuốc. Dầu bạc hà.
  2. Cây giống như cây môn, tàu trắng, dùng để xào, nấu canh.

• bác học:

  hd. Học vấn rộng, thông hiểu rộng. Nhà bác học.

• bác khước:

  hđg. Bác bỏ và từ chối. Bác khước một yêu sách.

• bắc khuyết :

  hd. Cung ở phương Bắc, chỉ cung vua: Sửa áo mũ lạy về bắc khuyết. Ngọn quang minh hun mát tầm trung can (Văn tế).

• bạc má:

  nd. Dùng trong tên gọi một số động vật có vệt trắng ở hai bên má, hai bên đầu. Chim bạc má. Cá bạc má. Cây bạc má. Khướu bạc má.

• bạc mệnh :

  ht. Mạng số mỏng manh, không sống lâu. Rằng hồng nhan tự thuở xưa, cái điều bạc mệnh có chừa ai đâu (Ng. Du).

• bạc nén:

  nd. Bạc đúc thành nén.

• bác nghị:

  ht. Bác luận.

• bác ngữ học :

  hd. Môn học nghiên cứu về một ngôn ngữ qua các tài liệu viết từ trước. Nhà bác ngữ học về Hy Lạp, La mã.

• bạc nhạc:

  nt. Thịt chỉ có màng dai, không có nạc (thường là thịt bò). Miếng bạc nhạc.

• bậc nhất:

  nd. Chỉ hạng cao nhất hay bậc bắt đầu. Anh hùng bậc nhất. Phương trình bậc nhất.

• bạc nhược:

  ht. Yếu ớt, kém nghị lực. Tinh thần bạc nhược.

• bạc phận:

  ht. Số phận hẩm hiu. Kẻ bạc phận.

• bạc phau:

  nt. Rất trắng, toàn trắng. Bạc phau càu giá, đen rầm ngàn mây (Ng. Du).

• bạc phếch:

  nt. Bị phai màu đến mức ngả sang màu trắng đục không đều. Chiếc áo nâu bạc phếch.

• bạc phơ:

  nt. Bạc trắng hoàn toàn, không còn sợi đen nào. Mái tóc bạc phơ. Cụ già râu tóc bạc phơ.

• bạc phúc:

  ht. Phúc ít, phúc mỏng. Cũng nói: Bạc phước.

• bác sĩ:

  hd. Học vị cao nhất của một phân khoa đại học, thường gọi là tiến sĩ. Danh từ bác sĩ thường dùng để chỉ riêng về bác sĩ y khoa.

• bậc tam cấp :

  nd. Thềm thường có ba bậc để bước lên nền nhà.

• bắc thang:

  nđg. Giúp đỡ, xúi giục làm điều không tốt. Bắc thang cho con leo.

• bạc thếch:

  nt. Như bạc phếch.

• bạc tình:

  ht. Không trung thành với tình yêu. Trách người quân tử bạc tình, chơi hoa rồi lại bẻ cành bán rao (cd).

• bác tước:

  hđg. Bóc lột. Bác tước dân lành.

• bác vật:

  hd. Thông hiểu mọi vật. Ngày trước danh từ bác vật thường dùng để chỉ kỹ sư.

• Bạch Dương :

  (Chòm sao) hd. Chòm sao ở Bắc bán cầu, một trong mười hai nhóm của chòm sao Hoàng Đạo.

• bài bác:

  nđg. Chê bai, bác bỏ đi.

• bài bạc:

  nđg. Nói chung về cờ bạc. Bài bạc kiệu cờ cao nhất xứ (T. T. Xương).

• bản:

  nd. Đơn vị dân cư nhỏ nhất ở một số vùng dân tộc thiểu số ở Bắc Bộ, tương đương với làng. Bản Thái. Bản Mường.

• bần :

  nd. Nghèo khó. Cờ bạc là bác thằng bần (tng).

• bàn bạc:

  nđg. Bày tỏ ý kiến với người khác. Bàn bạc tập thể.

• bán cầu :

  hd.1. Nửa phần địa cầu do đường xích đạo chia ra: Bắc bán cầu. Nam bán cầu.
  2. Nửa hình cầu.

• bản làng:

  nd. Xóm làng ở vùng dân tộc thiểu số miền Bắc Việt Nam.

• bàn soạn:

  nđg. Bàn bạc để sắp đặt. Bàn soạn công việc.

• bàng bạc:

  nd. Đầy dẫy, tràn ngập khắp nơi. Dưới trời thu man mác. Bàng bạc khắp sơn khê (H. M. Tử).

• bảng nhãn:

  hd. Bậc tiến sĩ sau trạng nguyên trong khoa thi Đình: Họ Khâu bảng nhãn hai tên rành rành (Nh. Đ. Mai).

• băng sơn :

  hd. Khối nước đóng thành băng như núi ở các vùng Bắc và Nam cực.

• bang tá :

  nd. Quan nhỏ đại diện tri châu ở một vùng xa trong một châu lớn ở Bắc Bộ hay coi việc trật tự an ninh ở phủ, huyện, thị xã thời Pháp thuộc.

• bánh cam bánh còng :

  nd. Loại bánh Nam Bộ, giống như bánh rán ở Bắc Bộ. Ngoài bánh cam có nhân còn có bánh còng hình vòng tròn không nhân.

• bảo vệ :

  hđg. Giữ cho không hư hỏng, còn nguyên vẹn hoặc không bị bác bỏ. Bảo vệ đê điều. Bảo vệ luận án.

• bắt bén:

  nđg. Bắt đầu quen với hoạt động. Hắn mới đánh bạc mấy hôm mà đã bắt bén.

• bất hoàn quả :

  phd. Tiếng Phạn là Angami có nghĩa là bậc không còn trở lại dục giới.

• bất nghĩa :

  ht. Không có tình nghĩa, bạc nghĩa. Kẻ chê bất nghĩa, người cười vô lương (Ng. Du).

• bát phẩm:

  hd. Chức quan bậc thứ tám thời phong kiến.

• bấy chầy :

  np. Bấy lâu, bao lâu. Đã cam tệ bạc tri âm bấy chầy (Ng. Du).

• bề dưới:

  nd. Phía dưới, bậc thấp. Kẻ bề dưới.

• bề trên:

  nd. Phía trên, hạng trên, bậc trên.

• bình công :

  nđg. Bàn bạc để đánh giá công lao.

• bình đẳng :

  ht. Ngang nhau về thứ bậc và quyền lợi. Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật.

• bình luận:

  hđg. Bàn bạc và xét các mặt tốt xấu hay dở. Bình luận về thời cuộc.

• bình nghị :

  hđg. Bàn bạc và xem xét giá trị. Bình nghị về sản lượng của hợp tác xã.

• binh nhất:

  nd. Bậc cao nhất của người lính trong quân đội.

• binh nhì :

  nd. Bậc quân đầu tiên của người lính.

• bình phẩm:

  hđg. Bàn bạc khen chê để đánh giá.

• bơ :

  pd. Chất béo màu vàng nhạt lấy ra từ sữa. Bơ sữa thành Long bác béo hoài (T. Đà).

• bố già:

  nd. Người lớn tuổi, đáng bậc cha.

• bồ tát:

  phd. Tiếng Phạn có nghĩa là cứu độ cho khắp cả mọi người; cũng có nghĩa là người đã tu hành gần đến bậc Phật: Miệng nam mô bồ-tát, Giấu dao mác sau lưng (t.ng).

• bôi bác :

  đt. Làm qua loa cho có chuyện: Thợ sơn bôi bác, thợ bạc lọc lừa (t.ng).

• bội bạc:

  nt. Bạc bẽo, quên tình nghĩa.

• bội tinh :

  hd. Huân chương hình ngôi sao: Bắc đẩu bội tinh.

• bồn chồn:

  bt. Băn khoăn, lo lắng: Bồn chồn thương kẻ nương song bạc (Qu. Tấn).

• bôn xu:

  hđg. Chạy vội vàng theo. Bạc đen đường vẫn khách bôn xu.

• bợt :

  nt. 1. Sờn, gần rách.
  2. Đã phai màu, bạc màu.

• bực :

  nd. Như Bậc.Bực cửa: bậc để bước qua cửa.

• bướm ong :

  nd. Bướm và ong, sự ve vãn tán tỉnh của con trai đối với con gái: Ai đừng tệ bạc ai ơi, Không thương sao lại thả lời bướm ong (c.d).

• bướt:

  nt. Xanh, bạc nhược. Mặt xanh bướt.

• cá cơm:

  nd. Cá biển thân nhỏ và dài, bên mình có sọc màu bạc từ đầu đến đuôi, thường dùng làm mắm.

• cà kheo (cà khêu):

  nd. Đồ dùng bằng gỗ hoặc bằng tre gồm hai cây dài, ở giữa mỗi cây có đóng một cái bậc đứng, người ta để hai chân lên hai bậc ấy, nhích cây mà đi.

• các hạ:

  hd. Nghĩa đen là dưới gác. Thường dùng để chỉ bậc đáng tôn kính.

• cải lương :

  hIđg. Sửa đổi cho tốt hơn. Cải lương tục lệ hương thôn.
  IId. Cách diễn tuồng theo một lối được sửa đổi cho hợp, cho hay hơn xuất phát từ 1920 ở Nam Bộ về sau trở thành một nghệ thuật diễn tuồng đặc biệt của Nam Bộ như hát chèo của Bắc bộ, hát bội của Trung Bộ.

• cân :

  nId. 1. Dụng cụ đo khối lượng. Đặt lên cân. Cán cân công lý (nói ví).
  2. Khối lượng đo được. Anh ấy lên cân còn anh sụt cân.
  3. Sức nặng 16 lạng (khoảng 605gr). Gấm trăm cuốn, bạc nghìn cân (Ng. Du). Thường chỉ trọng lượng bằng 1 kilôgam. Một cân đường.
  IIđg. 1. Đo trọng lượng bằng cân. Cân thịt. Cân gạo. 2. Ước lượng xem nhiều ít. Nỗi mừng biết lấy chi cân (Ng. Du).
  IIIt. 1. Bằng nhau, đều nhau. Lực lượng hai bên không cân.
  2. Có hai cạnh bên bằng nhau. Tam giác cân, Hình thang cân.

• căn:

  nd 1. Rễ, gốc gác. Người không căn không cội. Lai căn: lai giống.
  2. Số mà nhân với chính nó một số lần sẽ được một số đã cho trước. 5 là căn bậc 2 của 25, 2 là căn bậc 3 của 8.

• cân quắc:

  hd. Khăn của đàn bà xưa. Chỉ đàn bà với ý coi trọng. Hai Bà Trưng là bậc cân quắc anh hùng.

• căn số :

  hd. Căn của một số, thường gọi là căn số bậc hai hoặc bậc ba. Căn số bậc hai của 16 là 4. Căn số bậc ba của 27 là 3.

• cao bồi:

  ad. Người chăn bò ở Bắc Mỹ, chỉ một hạng thanh niên du đãng mang một tâm trạng liều lĩnh và phá quấy sau thế chiến thứ hai.

• cao cấp:

  ht. Bậc cao. Viên chức cao cấp. Hàng cao cấp.

• cao đẳng :

  ht. Bậc cao, cấp cao. Trường Cao đẳng Mỹ thuật.

• cao đẳng tiểu học:

  hd. Cấp cao nhất của bậc tiểu học trong hệ thống giáo dục thời thuộc địa Pháp tương đương với phổ thông cơ sở ngày nay.

• cao học:

  hd. Bậc học trên đại học. Lớp cao học sư phạm.

• cao kiến :

  hd. Kiến thức cao xa, sâu rộng hơn người. Bậc cao kiến.

• cao niên:

  ht. Tuổi cao, nhiều tuổi. Bậc cao niên.

• cao tăng:

  hd. Bậc tu lâu năm, đức độ cao.

• cấp:

  nd. 1. Bậc để bước lên bước xuống. Thềm ba cấp.
  2. Bậc, thứ: Trường cấp hai. Chính quyền các cấp.

• cấp bậc:

  hd. Bậc, thứ: Cấp bậc trong quân đội.

• cấp hiệu:

  hd. Dấu hiệu chỉ cấp bậc của quân nhân, cảnh sát.

• câu:

  nId. Móc bằng thép nhọn uốn cong, có ngạnh sắc dùng để bắt cá, ếch, v.v... Kim vàng ai nỡ uốn câu. Người khôn ai nỡ nói nhau nặng lời (c.d).
  IIđg.1. Dùng lưỡi câu mà bắt cá. Ai về nhắn với ông câu, Cá ăn thì giựt để lâu hết mồi (c.d). Câu cắm hay Câu dầm: câu thả mồi ngâm lâu dưới nước. Câu nhắp: câu không để yên mồi một chỗ mà nhắp mồi cho chạy trên mặt nước. Câu rà: câu thòng dây xuống sâu.
  2. Dụ một cách khéo léo. Câu khách bằng quà khuyến mãi.
  3. Móc và chuyển vật nặng. Dùng cần cẩu câu các kiện hàng.
  4. Bắn đạn theo đường cầu vòng. Đại bác câu trúng lô cốt.

• cầu :

  nd. Vật bằng tre, bằng cây, bằng gạch hoặc bằng cốt sắt bắc từ bên này qua bên kia, ngang qua một con sông, dòng suối hay một chỗ đất trũng. Qua cầu than thở cùng cầu, Cầu bao nhiêu nhịp dạ em sầu bấy nhiêu (c.d). Cầu cạn: cầu bắc qua chỗ đất khô trũng. Cầu mống: cầu xây vòng cung như cái mống. Cầu nổi, Cầu phao: cầu đặt trên nhiều phao nổi. Cầu tàu: Nơi ghé tàu để lên xuống hàng hóa.

• cầu noi:

  nd. Tấm ván bắc từ thuyền lên bờ hay vài cây tre bắc qua dòng nước. Bắc cầu noi.

• chả giò :

  nd. Giò lụa (Bắc Bộ).

• chân :

  nd. Chỉ từng đơn vị ruộng thuộc một loại nào đó. Chân ruộng trũng. Chân đất bạc màu.

• chân nhân :

  hd. 1. Người tu hành đã đến bậc hoàn toàn, đã thấu đạt chân lý.
  2. Người chịu mệnh trời làm chúa tể nhân dân, vua: Lương gian trời mở chân nhân, Vua Lê Thái Tổ ứng tuần mới ra (Đ. N. Q. S. D. C).

• chân như :

  hd. Chân lý tuyệt đối, đời đời không thay đổi theo Phật giáo. Phật là bậc chân như.

• chân tu :

  hd. Tu hành chân chính. Bậc chân tu.

• chật :

  nt. 1. Nhỏ hẹp. Chồng còng mà lấy vợ còng, Nằm chiếu thì chật, nằm nong thì vừa (c.d). Áo quần đều chật.
  2. Đầy, đông đầy sát với nhau. Bác đồng chật đất, tinh kỳ đầy sân (Ng. Du). Người đi chật đường chật sá.

• chặt chẽ:

  nt. 1. Vững không bài bác được. Lý luận chặt chẽ.
  2. Gắt, sít sao. Tiêu pha chặt chẽ.

• cháu :

  nd. 1. Con của con mình, con của anh, chị em mình. Cháu nó lú có chú nó khôn (t.ng).
  2. Từ dùng để gọi thân mật người được coi như hàng cháu mình hay để tự xưng với người mình kính trọng thuộc bậc ông bà, chú bác của mình.
  3. Từ dùng để chỉ con mình hay con người khác, còn nhỏ, còn trẻ, coi như cháu của mình hay của người đối thoại. Ông được mấy cháu?

• chế bác:

  nđg. Chỉ trích để bác bỏ.

• chèo :

  nd. Lối ca kịch bình dân ở miền Bắc Việt Nam, bắt nguồn từ dân ca. Vở chèo. Hát chèo. Trống chèo.

• chỉ số :

  hd. Dấu, số chỉ về một tình trạng gì. Chỉ số sản xuất nông sản. Chỉ số kinh tế. Chỉ số vàng. Chỉ số vật giá bán lẻ. Chỉ số của một căn thức: số viết trên căn thức để chỉ bậc của một căn số, ví dụ: căn số bậc ba thì chỉ số là 3 viết trên căn thức.

• chỉ tệ :

  hd. Tiền bằng giấy. Chỉ tệ thường được gọi là giấy bạc hoặc bạc giấy.

• chiêm :

  nt. Thời gian gieo cấy ở miền Bắc Việt Nam, trồng vào đầu mùa lạnh khô khoảng tháng 10, 11, thu hoạch vào đầu mùa nóng, mưa, khoảng tháng 5, 6. Thóc chiêm. Na chiêm. Vụ chiêm. Cấy chiêm. Cánh đồng chiêm.

• chớ chi:

  np. Đáng lẽ ra. Anh ấy đánh bạc hết cả tiền , chớ chi anh ấy giúp mình đi học.

• chơi bời:

  nđg. Theo đuổi những trò tốn tiền, hại sức và mất thì giờ. Gái chơi bời: gái đĩ. Tay chơi bời: người cờ bạc đĩ điếm.

• chóp bu:

  nd. Địa vị, cấp bậc cao nhất. Cơ quan chóp bu.

• chủ điểm:

  hd. Những điểm cốt yếu trong nội dung chương trình một môn học ở bậc phổ thông.

• chuẩn tướng:

  hd. Bậc quân hàm quá độ từ cấp tá sang cấp tướng trong quân đội một số nước.

• chuẩn úy :

  hd. Bậc quân hàm quá độ, trên thượng sĩ và dưới cấp thiếu úy.

• chung đúc:

  nđg. Un đúc, hợp lại nhiều yếu tố của hoàn cảnh mà tạo nên. Đất Nghệ Tĩnh đã chung đúc nhiều bậc anh tài.

• chứng giám:

  hdg. Soi xét để biết cho, thường dùng để nói về kẻ khuất mặt, thần thánh: Các bậc tiền bối sẽ chứng giám cho anh.

• chương trình :

  hd.1. Toàn bộ những hoạt động dự kiến theo một trình tự và trong một thời gian nhất định. Chương trình hành động. Chương trình nghị sự. Chương trình văn nghệ.2. Toàn bộ nội dung học tập, giảng dạy quy định chính thức, nêu vắn tắt cho từng môn, từng lớp học hay từng cấp học, bậc học. Chương trình Toán lớp 10. Chương trình huấn luyện. Đã học hết chương trình đại học về sử.

• chưởng vệ :

  hd. Cấp bậc trong quân đội ngày trước tương đương với trung đoàn trưởng.

• chuyển cung:

  hdg. Thay đổi cung bậc trong bản nhạc.

• chuyển hoán:

  hdg. Chuyển đổi, thường là nói chuyển tiền bạc từ nước này qua nước khác bằng cách đổi thứ tiền trong xứ với thứ tiền của nước nào mình muốn gởi đén. Chuyển hoán ngoại tệ.

• chuyên khoa:

  ht. Bộ phận chuyên biệt của một ngành khoa học, kỹ thuật. Bác sĩ chuyên khoa tim mạch.

• cờ bạc:

  nd. Tiếng gọi chung các cuộc chơi ăn thua bằng tiền: Cờ bạc là bác thằng bần (t.ng).

• cò quay :

  nd. Trò đánh bạc quay một cái cây hình mỏ cò qua một vòng có ghi số, mỏ cò chỉ số nào thì người đặt số ấy trúng.

• cốn :

  nd. Rầm đặt nghiêng để đỡ bậc đi và lan can của cầu thang.

• công khố :

  hd. Kho tiền bạc của nhà nước.

• công sứ:

  hd. 1. Viên chức người Pháp đứng đầu một tỉnh ở Bắc và Trung Kỳ thời Pháp thuộc.
  2. Đại diện ngoại giao cấp thấp hơn đại sứ.

• công trình :

  hd. Công tác lớn mất nhiều tiền bạc và thì giờ. Công trình kể biết mấy mươi (Ng. Du). Công trình kiến trúc. Công trình thủy lợi.

• cụ kị :

  nd. Những bậc sinh ra ông bà.

• cử nhân:

  hd. Bậc học hay người có học lực trên bậc tú tài và dưới tấn sĩ. Cử nhân văn chương. Cử nhân luật khoa.

• cực :

  nId. Hai đầu của trái đất, nơi mặt đất tiếp xúc với trục tưởng tượng mà quanh trục ấy địa cầu quay một vòng trong hai mươi bốn giờ. Mỗi đầu của nam châm. Mỗi đầu của một mạch điện.Bắc cực. Nam cực. Điện cực. Từ cực.
  IIp. Đến mức tột cùng. Cực thịnh. Cực đẹp, Hàng cực rẻ.

• cung:

  nd. 1. Chỗ vua ở: Cung cấm.
  2. Tòa nhà to làm nơi tổ chức các hoạt động quần chúng về văn hóa thể thao. Cung văn hóa. Cung thiếu niên.
  3. Chặng đường giữa hai trạm nghỉ thời xưa, chặng đường trên một tuyến giao thông dài. Đi một ngày được hai cung đường. Mở thêm nhiều cung đường mới để quản lý giao thông.
  4. Một trong năm âm của nhạc ngày xưa (cung, thương, giốc, chủy, vũ). Cung thương làu bậc ngũ âm (Ng. Du).
  5. Khoảng cách giữa hai nốt nhạc hay tính cách của nhạc cổ truyền. Hát lạc nhịp sai cung. Cung Nam. Cung Bắc.
  6. Lời khai của bị can trước cơ quan điều tra, truy tố. Hỏi cung. Bị ép cung.

• cung bậc:

  hd. Bậc trong thang âm. Hát sai cung bậc.

• cửu phẩm:

  hd. Phẩm trật thứ chín, thấp nhất trong các cấp bậc quan thời phong kiến.

• dãi dầu:

  nđg&p. Chịu đựng lâu ngày nắng mưa sương gió hay những nỗi vất vả gian truân. Bộ quần áo bạc màu vì dãi dầu mưa nắng. Sống dãi dầu nơi đất khách.

• dân y:

  hd. Chỉ bộ phận của ngành y tế chuyên phòng và chữa bệnh cho nhân dân, phân biệt với quân y. Bác sĩ dân y.

• dao :

  nd. Đồ bằng sắt có lưỡi dùng để cắt, thái. Dao vàng bò đãy kim nhung, Biết rằng quân tử có dùng ta chăng (t.ng). Lưỡi dao cạo: lưỡi lam. Cán dao: chuôi dao. Dao bài: dao có lưỡi hình lá bài. Dao bàn: dao nhỏ dùng ở bàn ăn. Dao bào: lưỡi dùng trong cái bào; thứ dao dùng để bào trái cây thành từng miếng nhỏ, thứ dao lưỡi rất mỏng hai cạnh đều bén dùng để cạo râu. Dao bảy: dao dài chừng bảy tấc ta. Dao bầu: dao lưỡi rộng, phần giữa phình ra. Dao bổ (bửa) củi: dao dùng để bổ củi. Dao cạo: dao để cạo râu. Dao cau: dao để bửa cau. Dao cầu: dao thái thuốc bắc. Dao con: dao nhỏ. Dao cưa: cái cưa. Dao chìa vôi: dao nhỏ có đầu giẹp nhọn để bôi vôi vào lá trầu. Dao díp: dao nhỏ xếp được (dao nhíp). Dao găm: dao mũi nhọn dùng để đâm. Dao khắc: dao để khắc, chạm. Dao mổ: dao dùng trong việc mổ xẻ. Dao nạo: dụng cụ một đầu tròn có răng cưa, dùng để nạo dừa, nạo khoai. Dao nhíp: như dao díp. Dao pha: dao lớn để chặt, cắt, chẻ, thái... Dao phay: dao lớn dùng làm cá. Dao quắm: dao mũi vểnh lên. Dao rọc: dao dùng rọc giấy. Dao rựa: như Dao pha. Dao tu: thứ dao dài bén để chặt cây. Dao trổ: như Dao khắc. Dao vọ: dao đầu mũi cong. Dao vôi: như dao chìa vôi.Dao xén: như Dao cắt, Dao xắt: dao để thái thuốc bắc (cũng gọi Dao tể). Dao xếp: như Dao nhíp. Dao yếm: có hình dạng như dao bầu nhưng to hơn, dùng trong việc bếp núc.

• dầu măng :

  nd. Dầu làm bằng tinh dầu bạc hà.

• dây văng:

  nd. Dây làm văng để chịu rầm cầu bắc qua sông rộng và sâu. Cầu dây văng Mỹ Thuận.

• doành ngân:

  nd. Chỉ Ngân Hà, dải sao giống như một dòng sông bạc trên bầu trời.

• doi:

  nd. 1. Phần đất gie ra sông, ra biển: Nước còn quyện cát làm doi, Huống chi ta chẳng tài bồi lấy nhau (c.d).
  2. Hàng tiền bạc xỉa ra mỗi lần khi đếm. Mỗi doi năm đồng.

• dót:

  nIt. Dính chùm lại, teo lại. Bột dót, đường dót.IId. Nồi của thợ đúc, thợ bạc để nấu kim loại.

• dư dả :

  nt. Quá số cần thiết về đời sống vật chất. Tiền bạc dư dả. Cuộc sống dư dả.

• đa thức :

  hd. Biểu thức đại số gồm nhiều đơn thức nối nhau bởi những dấu cọng (+) dấu trừ (-). Đa thức bậc hai.

• đại ca :

  hd. Tiếng để gọi người đàn ông được kính trọng như bậc anh cả.

• đại dương:

  hd. Biển lớn. Địa cầu có Thái bình dương, Ấn độ dương, Đại tây dương, Bắc băng dương và Nam băng dương.

• đại đức:

  hd. Nhà sư thuộc bậc dưới thượng tọa.

• đại học:

  hd. Bậc học cao hơn hết trong hệ thống giáo dục. Khu đại học.

• Đại Hùng Tinh :

  hd. Chòm sao ở bán cầu phương bắc, cũng gọi là sao Bắc Đẩu.

• đài nguyên :

  hd. Vùng đất bằng ở rìa Bắc các lục địa, chỉ có rêu, cỏ thấp và cây bụi, nước đóng băng quanh năm.

• đại sư:

  hd. Bậc thầy cao trong môn học, bậc cao tăng trong Phật giáo.

• đại tang :

  hd. Tang lớn, tang cha mẹ; tang vua hoặc tang một bậc anh hùng.

• đại thánh:

  hd. Thánh nhân trên các bậc thánh, tôn hiệu của Khổng Tử.

• đại tướng:

  hd. Bậc quân hàm cao nhất của cấp tướng.

• đại úy:

  hd. Bậc quân hàm cao nhất của cấp úy.

• đàm phán:

  hdg. Bàn bạc giữa hai hay nhiều chính phủ để giải quyết một vấn đề quan trọng. Đàm phán tài binh. Cuộc đàm phán về vấn đề biên giới.

• đàn:

  nd. 1. Tập hợp số người hay động vật cùng loài sinh sống gần nhau. Đàn trẻ. Nhà con đàn. Đàn ong. Vịt đàn. Sẩy đàn tan nghé.
  2. Lớp người thuộc một thứ bậc nhất định. Thuộc lớp đàn anh. Bọn đàn em.

• đàn anh :

  nd. Bậc lớn tuổi ra đời trước mình và có tài hơn mình. Đàn anh trong làng báo.

• đan thanh:

  hd. Màu đỏ, màu xanh, chỉ hội họa, bức họa. Nét đan thanh bậc chị chàng Vương (Ôn. Nh. Hầu).

• đàn tính (cũng gọi tính tẩu) :

  nd. Đàn gảy của một số dân tộc miền núi ở Việt Bắc và Tây Bắc Việt Nam, làm bằng vỏ quả bầu, mặt thùng bằng gỗ mỏng, cần dài.

• đanh thép:

  nt. Cứng rắn, vững vàng không lay chuyển, không bác bỏ được. Quyết định đanh thép. Lời buộc tội đanh thép.

• đạo ôn :

  hd. Bệnh hại lúa, do một loại nấm gây ra làm lá chết, thân thối đen, hạt bị bạc lép.

• Đẩu :

  hd. Chòm sao ở phương Bắc. Cũng gọi Bắc Đẩu hay Thất Tinh.

• đệ tử:

  hd. Học trò của các bậc thầy ngày xưa.

• đen:

  nIt.1. Sắc tối như đêm, ngược với trắng. Đen như mực.
  2. Không may. Đen tình đỏ bạc (tng). Vận đen: Vận rủi.
  3. Không công khai, phải giữ kín. Quỹ đen. Chợ đen. Xã hội đen.
  IIp. Chỉ rất nhiều người tụ họp. Người đứng xem đen đặc. Xúm đen xúm đỏ.

• đèn hoa kỳ:

  nd. Đèn dầu hỏa nhỏ, có bấc tròn.

• đĩ điếm:

  nd. Phụ nữ làm nghề mại dâm. Nạn cờ bạc đĩ điếm.

• đì đoành:

  nd. Tiếng nổ to dồn dập. Tiếng đại bác đì đoành.

• độ phì:

  nd. Mức độ của đất có nhiều hay ít chất dinh dưỡng. Đất bạc màu, độ phì thấp.

• đốc :

  nd. Nói tắt Đốc học. Đề đốc. Đốc tờ (Bác sĩ).

• đốc tơ:

  pd. Bác sĩ y khoa.

• đổi ngôi:

  nđg. Đổi địa vị. Bây giờ thay bậc đổi ngôi (Ng. Du).

• đồng :

  nd.1. Kim loại màu đỏ lợt. Phòng văn hơi giá như đồng (Ng. Du). Đồng bạch. Đồng đen. Đồng thau. Đồng thòa: đồng trộn ít vàng.
  2. Một phần mười của một lạng. Kẻ chín đồng, người một lạng.
  3. Đơn vị tiền tệ. Đồng đô-la. Đồng rúp. Đồng bạc.
  4. Tiền bạc nói chung. Đồng lương. Đồng ra đồng vào.

• đồng tiền:

  nd.1. Nói chung tiền bạc. Đồng tiền liền khúc ruột (tng).
  2. Tiền thời xưa, bằng đồng hay kẽm đúc mỏng, hình tròn có lỗ vuông ở giữa. Một đồng tiền kẽm. Má lúm đồng tiền (có chỗ lõm khi cười nói).
  3. Đơn vị tiền tệ của một nước. Đổi đồng bạc Việt Nam lấy đồng tiền nước ngoài.

• đức :

  nlo&d.1. Tiếng tôn xưng các bậc thần thánh, vua chúa. Đức Mẹ, Đức Phật. Đức Thánh Trần.
  2. Cách cư xử, thái độ tốt đẹp, hợp với đạo lý. Nhân, nghĩa, lễ, trí, tín là năm đức căn bản.
  3. Điều tốt lành do ăn ở có đạo đức để lại cho con cháu. Cây xanh thì lá cũng xanh, Cha mẹ hiền lành để đức cho con (cd).
  4. Ân huệ của người trên đối với kẻ dưới. Đức cù lao (chỉ công ơn cha mẹ).

• đuểnh đoảng:

  nt. Vô vị, lạt lẽo. Trắng bạc như vôi, tình đuểnh đoảng (V. D).

• eo đất:

  nd. Dải đất hẹp, hai bên biển ép lại. Eo đất Panama nối liền Bắc Mỹ và Nam Mỹ.

• gác :

  nd. 1. Tầng nhà trên cao. Căn hộ ở gác hai (tầng thứ hai).
  2. Sàn, giàn bắc cao để đồ vật. Gác để củi.

• giả :

  nIt&p. Không thực. Bạc giả. Tóc giả. Làm giả.
  IIđg. Làm như thật, làm bộ. Giả đui giả điếc: làm bộ không thấy, không nghe.

• gia dĩ:

  hp. Lại thêm. Công việc khó khăn, gia dĩ tiền bạc lại thiếu thì làm sao thành được?

• gia tư:

  hd. Như Gia sản. Gia tư nghĩ cũng thường thường bậc trung (Ng. Du).

• giai bậc:

  hd. Cấp bậc trên dưới.

• giai cấp:

  hd. Bậc trong hệ thống sản xuất và các quyền lợi thụ hưởng của con người trong xã hội. Giai cấp phú hào. Giai cấp vô sản.

• giảm đẳng:

  hdg. Hạ tội xuống bậc nhẹ hơn.

• giàn :

  nd. 1. Vật bắc ngang bắc dọc để cho cây leo. Vườn xuân hoa nở đầy giàn (cd). Giàn hoa. Giàn nho.
  2. Gác trên bếp để đồ vật. Giàn bếp.
  3. Tre, cây hoặc sắt bắc lên để đứng mà xây cất.
  4. Ván đặt có tầng để đứng ngồi xem hát trông các rạp hát xưa. Coi hát thả giàn.

• gian lận:

  nt. Gian dối, lừa lọc để đạt kết quả. Cờ bạc gian lận. Gian lận trong cuộc bầu cử.

• giao:

  nđg.1. Đưa cho để nhận lấy và chịu trách nhiệm. Giao tiền giao bạc cho con.
  2. Đưa tới. Giao hàng.
  3. Trao đổi. Giao dịch. Giao lưu.
  4. Tiếp giáp nhau, gặp nhau ở một điểm. Hai đường thẳng giao nhau.

• giáo:

  nd. Hệ thống các thanh vật liệu cứng bắc lên cao để đứng xây dựng công trình hay đỡ cho bên dưới. Thợ nề trên tầng giáo.

• giáo sư:

  hd.1. Thầy dạy cấp Trung và Đại học thời trước.
  2. Chỉ chung những người dạy cấp đại học.
  3. Chức vụ cao nhất của người giảng dạy, nghiên cứu khoa học ở bậc đại học.

• giáo viên:

  hd. Thầy giáo dạy các bậc tiểu học và trung học. Giáo viên cấp III.Giáo viên Toán. Giáo viên chủ nhiệm.

• gió chướng:

  nd. Gió trái với hướng thông thường ở Bắc Bộ, gió từ phía tây, ở Nam Bộ từ phía Đông Bắc.

• gió lào:

  nd. Gió nóng và khô từ Lào thổi sang Bắc và Trung Bộ, khoảng từ tháng năm đến tháng tám.

• gió mùa đông bắc:

  nd. Gió mùa lạnh từ hướng đông bắc thổi đến miền Bắc Việt Nam.

• gộc :

  nId. Gốc và rễ còn lại khi cây đã đốn. Đào gộc tre. Củi gộc.IIt. To lớn bậc nhất. Điếu xì gà to gộc. Một nhà tư bản gộc.

• hạ đẳng:

  hd. Bậc dưới, hạng dưới. Ruộng hạ đẳng: ruộng hạng dưới, ruộng xấu. Loại động vật hạ đẳng.

• hạ sĩ:

  hd. Bậc quân hàm đầu tiên của cấp hạ sĩ quan.

• hai :

  nd.1. Số tiếp theo số 1 trong dãy số tự nhiên. Hai quyển sách. Một trăm lẻ hai. Một vạn hai (hai nghìn chẵn). Hạng hai: hạng nhì.
  2. Lớn tuổi hơn cả, đứng đầu trong hàng những người cùng thế hệ. Bác hai. Anh hai (Cũng gọi Bác cả, Anh cả).

• hải cẩu:

  hd. Thú có chân bơi lội được, răng nanh dài, sống ở biển Bắc Cực và Nam Cực.

• hải ly:

  hd. Động vật gậm nhấm sống ở sông hồ Âu-châu và Bắc Mỹ, da rất quí. Cũng viết hải li.

• hàm cấp:

  hd. Cấp bậc và chức vụ nói lên quyền hạn và vinh dự của cán bộ trong một số ngành.

• hàn lâm viện:

  hd. Viện, hội của những nhà bác học, văn nhân, thi sĩ. Hàn lâm viện khoa học.

• hành cung:

  hd. Cung vua xây ở các tỉnh ngoài để nghỉ khi đi tuần thú. Trấn Bắc hành cung cỏ dãi dầu (Th. Quan).

• hao hớt:

  np. Mòn, hết dần. Tiền bạc hao hớt.

• hào mục:

  hd. Bậc đàn anh có thế lực trong làng thời phong kiến.

• hạp long:

  nđg.1. Chặn đường chảy của con sông làm cho chuyển hướng chảy; hàn chỗ đê vỡ.
  2. Nối lại hai rầm cầu bắc từ bờ bên này và bờ bên kia. Đã hạp long cầu Mỹ Thuận. Cũng nói Hợp long.

• hạt:

  nd. Đơn vị hành chánh thời trước, lớn hơn phủ, huyện. Hạt Bà Rịa, hạt Bắc Ninh.

• hát chèo:

  nd. Lối hát ở miền Bắc có tính cách như hát tuồng nhưng làn điệu bắt nguồn từ dân ca.

• hát đúm:

  nd. Lối hát họp đông trai gái đối đáp nhau vào dịp du xuân, ở đồng bằng Bắc Bộ.

• hát ghẹo:

  nd. Lối hát đối đáp giữa trai và gái ở Bắc Bộ, làn điệu phong phú.

• hát quan họ:

  . Lối hát đông người cả nam lẫn nữ trong những buổi hội, ngày lễ ở vùng Bắc Ninh, hát vừa đối giọng vừa đối lời.

• hiền tài:

  hd. Có đức, có tài. Bậc hiền tài.

• hiển thánh:

  hdg. Hóa thành bậc thánh.

• hiền triết:

  hd. Bậc có đạo đức cao minh được người đời tôn trọng.

• hồ :

  nd.1. Chậu nhỏ, bình. Rượu lưng hồ.
  2. Hộp để đựng tiền xâu trong sòng bạc; tiền xâu. Chứa thổ đổ hồ: chứa gái điếm và mở sòng bạc thu hồ.

• hồ :

  nd. Tên một rợ ở phương Bắc Trung Quốc ngày xưa.

• hò lờ:

  nd. Một điệu hò tập thể phổ biến trong các đoàn dân công ở Bắc Bộ trong thời kháng chiến chống Pháp.

• hổ ngươi:

  nt.1. Thẹn, xấu hổ. Há hổ ngươi vì miếng bạc đen (Ph. B. Châu).

• hóa tệ:

  hd. Tiền bạc trao đổi.

• hoắc hương:

  hd. Cây thân cỏ, cùng họ với bạc hà, lá vò ra có mùi thơm, dùng làm thuốc.

• hoàng cầm:

  hd. Cây thân cỏ, cùng họ với bạc hà, hoa màu tím xanh, rễ dùng làm thuốc.

• hoạnh tài:

  hd. Tiền bạc được một cách không chính đáng. Hoạnh tài bất phú: người được của hoạnh tài không giàu được.

• học hàm:

  hd. Cấp bậc của người nghiên cứu giảng dạy ở bậc đại học. Học hàm giáo sư.

• học sinh (học sanh):

  hd. Học trò từ bậc trung học trở xuống.

• hội chẩn:

  hdg. Thảo luận trong một tập thể bác sĩ để chẩn đoán bệnh. Sau hội chẩn, quyết định mổ.

• hội kiến:

  hdg. Họp mặt nhau có sắp đặt trước để bàn bạc việc gì giữa các nhân vật quan trọng. Cuộc hội kiến giữa hai nguyên thủ quốc gia.

• hối lộ:

  hdg. Đút lót tiền bạc cho người có quyền hành để được lợi. Của hối lộ. Nạn hối lộ.

• hối suất:

  hd. Suất, giá định cho đồng tiền nước này đối với đồng tiền nước khác. Hối suất giữa đồng đô la và đồng bạc Việt Nam.

• hòm gian:

  nd. Hòm lớn có chân, dài gần bằng gian nhà (các gia đình ở nông thôn Bắc Bộ trước đây thường dùng).

• hốt :

  nđg.1. Lấy lên với hai tay bụm lại, thu vào được nhiều. Làm được việc ấy thì hắn sẽ hốt của.
  2. Bắt gọn, tóm gọn. Hốt trọn ổ bọn cướp đường.
  3. Đưa toa cho tiệm thuốc bắc (lấy các thứ thuốc cần thiết cho một lần uống). Hốt hai thang thuốc. Cũng nói Bốc thuốc.

• hú họa:

  np. Ngẫu nhiên, may mắn. Khỏi mất tiền trong canh bạc bịp ấy thật là hú họa.

• hư nhược:

  ht. Yếu ớt, bạc nhược.

• húng:

  nd. Tên gọi chung một số loại cây cùng họ với bạc hà, thường dùng làm rau thơm.

• húng láng:

  nd. Rau húng ở làng Láng (Bắc Bộ).

• hướng đạo:

  hIđg. Dẫn đường, đem đường. Người hướng đạo.
  IId. Tên môt tổ chức có mục đích, thông qua những hoạt động ngoài trời, đào luyện thanh niên theo tinh thần danh dự, bác ái, đoàn kết v.v...

• hương hội:

  hd. Hội đồng tộc biểu trong làng ở Bắc Bộ thời Pháp thuộc.

• hương nhu:

  hd. Cây thân cỏ cùng họ với bạc hà, hoa màu tím, toàn cây có mùi thơm, dùng làm thuốc và nấu nước gội đầu.

• hươu sao:

  nd. Hươu lông vàng có đốm trắng, được nuôi ở vài tỉnh Bắc Bộ, mỗi năm đẻ một lứa, mỗi lứa một con.

• hươu xạ:

  nd. Hươu quý hiếm có ở Cao Bằng, Lạng Sơn, Bắc Thái, nhỏ con, nặng khoảng 6-10kg, lông dày rậm màu nâu thẫm, không có sừng, chỉ con đực mới có tuyến xạ, mỗi năm đẻ một lứa, mỗi lứa 2 - 3 con.

• huỳnh tinh:

  hd. Cây mọc hoang ở nhiều nơi miền Bắc Việt Nam sống lâu năm, có củ màu vàng trắng, dùng làm thuốc. Cũng gọi Hoàng tinh.

• huynh trưởng:

  hd. Bậc đàn anh.

• ích mẫu:

  hd. Cây thân cỏ cùng họ với bạc hà, thân lá và quả dùng làm thuốc. Cao ích mẫu.

• ích xì:

  nd. Lối cờ bạc bằng các quân bài tây (bài cào).

• ình oàng:

  nđg. Chỉ tiếng to, rền và liên tiếp. Tiếng đại bác ình oàng.

• kẻ :

  nd.1. Tiếng để chỉ trống về người. Khác màu kẻ quí người thanh (Ng. Du). Kẻ giàu, kẻ nghèo. Ăn quả nhớ kẻ trồng cây (tng). Kẻ thù. Kẻ gian.
  2. Chỉ địa phương, đơn vị dân cư ở Bắc Bộ, thường là nơi có chợ búa. Kẻ Mơ. Kẻ Sặt.

• kẻ bắc người nam:

  nd. Mỗi người một nơi, xa xôi, cách biệt. Dù kẻ bắc người nam tình cảm vẫn không phai lạt.

• kè kè:

  nIđg. Theo sát một bên. Suốt ngày kè kè một bên chồng.
  IIt. Liền kề một bên, không lúc nào rời xa. Vai mang túi bạc kè kè ... (cd).

• kếch xù:

  nt. To lớn quá cỡ. Số bạc kếch xù.

• két :

  pd.1. Tủ sắt để cất tiền bạc của cơ quan nhà nước, tổ chức kinh tế. Giữ két. Thụt két.
  2. Thùng lớn để chứa xăng, dầu, nước ở đầu xe hay trên tầng cao các ngôi nhà. Xe bị vỡ két nước.

• khai phương:

  hdg. Tìm căn bậc 2 của một số hay một biểu thức.

• khêu :

  nđg. 1. Dùng kim, que hoặc vật gì mà khều ra. Dùng kim khêu ốc. Khêu cái dầm. Khêu bấc đèn.
  2. Gợi lại, làm trổi dậy tình cảm đang chìm lắng. Khêu nỗi nhớ. Khêu mối hận thù.

• khỉ mặt đỏ:

  nd. Loại khỉ quý hiếm ở nhiều tỉnh vùng núi Bắc và Trung bộ, nặng từ 8 đến 12kg, mặt màu đỏ thắm có rất ít lông, lưng lông dài rậm, màu đỏ. Cũng goi khỉ độc, khỉ đen, khỉ gấu.

• khích bác:

  nđg. Bài bác để trêu tức. Giọng khích bác.

• khinh bạc:

  hdg. Xem thường một cách phũ phàng. Thái độ khinh bạc đối với cuộc đời.

• kho bạc:

  nd. Cơ quan quản lý tiền bạc của chính phủ. Cũng gọi là Ngân khố.

• khô dầu lá:

  nd. Bệnh làm chót lá bị khô và bạc trắng khi thời tiết quá nóng hay quá lạnh. Phòng tránh bệnh khô dầu lá cho lúa.

• khô vằn:

  nd. Bệnh hại lúa do một loài nấm gây ra, làm lá bẹ có màu nâu bạc rồi thối, rụng.

• khoa:

  nd. 1. Kỳ thi thời phong kiến. Xảy nghe mở hội khoa thi, Vân Tiên từ tạ tôn sư xin về (N. Đ. Chiểu).
  2. Bộ phận của trường đại học, của bệnh viện đa khoa. Sinh viên khoa Toán. Bác sĩ chủ nhiệm khoa nhi.
  3. Năng lực đặc biệt trong một hoạt động (ý mỉa mai). Giỏi về khoa nịnh.

• khoan ái:

  ht. Khoan hồng và bác ái.

• khu dinh điền:

  nd. Khu kinh tế mới cho đồng bào miền Bắc di cư vào và người dân tộc Tây Nguyên làm ruộng, do chính quyền Ngô Đình Diệm thành lập năm 1957.

• khuôn vàng thước ngọc:

  nd. Mẫu mực quý giá để noi theo. Cuộc sống của bậc thầy được xem là khuôn vàng thước ngọc.

• khuyên:

  nId. 1. Vòng tròn mà các thầy đồ xưa vẽ lên tập vở học trò ở đoạn nào cho là hay.
  2. Vòng tròn nhỏ bằng bạc hoặc vàng đeo ở tai.
  IIđg. Vẽ khuyên để khen; khen. Khuyên một vòng. Khuyên câu thơ ấy.

• khuynh gia bại sản:

  ht. Tan nát cửa nhà, khánh kiệt tài sản. Cờ bạc đã làm cho nó khuynh gia bại sản.

• kịch hát:

  nd. Loại kịch dùng lời hát với các làn điệu nhất định để trình bày nội dung vở kịch. Chèo ở Bắc Bộ và cải lương ở Nam Bộ là những loại kịch hát.

• kiềng :

  nd.1. Đồ dùng gồm một khoanh tròn bằng sắt có ba chân để bắc nồi lên nấu. Vững như kiềng ba chân.
  2. Vòng đeo ở chân hoặc ở cổ. Kiềng vàng.

• kiêu bạc:

  ht. Tự kiêu và khinh bạc đối với người khác.

• kim tiền:

  hd. 1. Tiền bạc nói chung. Thế lực kim tiền.
  2. Vật bằng vàng hình đồng tiền, một thứ huy chương mà ngày xưa vua ban thưởng cho người có công.

• kinh kịch:

  hd. Kịch hát dân tộc của Trung Hoa, xuất hiện ở Bắc Kinh khoảng giữa thế kỷ XVIII.

• kỷ :

  nd. Đơn vị thời gian địa chất, bậc dưới của đại, dài từ hàng triệu đến hàng chục triệu năm. Loài người xuất hiện từ đầu kỷ đệ tứ, cách nay khoảng một triệu năm.

• kỳ cựu:

  ht. Lâu năm. Bậc kỳ cựu trong làng văn.Nhà ngoại giao kỳ cựu.

• kỳ hào:

  hd. Bậc hào mục già cả trong làng thời xưa.

• kỹ sư:

  hd. Người có trình độ kỹ thuật bậc đại học. Kỹ sư canh nông.

• kỳ tài:

  hd. Tài năng khác thường. Một bậc kỳ tài trong nước.

• làm thịt:

  nđg. 1. Giết gia súc để lấy thịt ăn. Làm thịt con lợn.
  2. Đưa vào cuộc để cùng nhau chia lợi do sự thất bại của người bị đưa vào. Trong sòng bạc hôm qua hắn đã bị làm thịt nhẵn túi.

• lăng:

  nd. Mồ mả của vua chúa hay một bậc vĩ nhân. Lăng Tự Đức. Từ miền Nam ra thăm lăng Bác.

• lão đại:

  nt. Già cả. Bậc lão đại ở địa phương.

• lất lửng:

  nt&p. Lơ lửng, gập ghềnh, không vững. Cầu bắc lất lửng. Đường đi lất lửng.

• lễ :

  nId. 1. Phép tắc phải tuân theo khi thờ cúng tổ tiên, quỉ thần hoặc giao tế trong xã hội. Thờ thì dễ, giữ lễ thì khó (t.ng). Biết giữ lễ với thầy.
  2. Tổ chức long trọng để kỷ niệm hoặc hoan hô một người nào, một việc gì. Lễ Độc lập. Lễ chào cờ. Lễ thành hôn.
  3. Đồ vật để dâng cúng. Dâng lễ.
  4. Tiền bạc hoặc đồ vật đem dâng biếu. Nhận lễ ăn hỏi.
  IIđg. 1. Chấp tay vái lạy hoặc tham gia nghi thức tôn giáo. Lễ bàn thờ tổ tiên. Lễ ba lễ. Lễ chùa.
  2. Đem đồ vật, tiền bạc biếu để nhờ cậy. Ngày xưa, ngày Tết có lệ đi lễ quan.

• lính tẩy:

  nd. Lính người Bắc Phi trong quân đội Pháp ở Việt Nam thời Pháp thuộc.

• long :

  nt.1. Lỏng, hở, không còn gắn chặt. Làm long mối hàn. Đầu bạc răng long.
  2. Rung rinh. Nước kia muốn đổ, thành này muốn long (Ôn. Nh. Hầu).

• lú :

  nd. Lối chơi cờ bạc thời trước, đặt tiền vào bốn cửa. Đánh lú.

• lũa:

  nt. 1. Rữa nát. Chín lũa. Xác chết đã lũa.
  2. Lõi, rất sành. Cờ bạc bịp đã lũa.

• lúa chiêm:

  nd. Lúa gieo cấy ở miền Bắc Việt Nam vào đầu mùa lạnh, khô và thu hoạch vào đầu mùa nóng, mưa nhiều. Thóc chiêm. Vụ chiêm.

• lúa xuân:

  nd. Lúa ở miền Bắc Việt Nam, gieo cấy vào cuối mùa đông đầu mùa xuân và thu hoạch vào tháng sáu.

• luận cứ:

  hd. Lời lẽ dùng để lập luận khi chứng minh, khẳng định hay bác bỏ điều gì. Có đầy đủ luận cứ để chứng minh vấn đề đã đặt.

• lung :

  nt&p. Ở mức độ nhiều. Tiền bạc lung lắm. Suy nghĩ lung.

• lung lạc:

  hdg. Làm cho nao núng tinh thần, lay chuyển ý chí. Dùng tiền bạc để lung lạc.

• lương đống:

  hd. Rường và cột, chỉ người có tài, giữ trọng trách trong bộ máy nhà nước phong kiến. Bậc lương đống của triều đình.

• lụt :

  nđg. Chỉ bấc đèn đã cháy cụt. Đèn lụt bấc sắp tắt.

• lưu chuyển:

  hdg. Chuyển từ nơi này đến nơi khác một cách đều đặn, liên tục. Tiền bạc phải được lưu chuyển.Hàng hóa lưu chuyển.

• lũy thừa:

  hd. Tích của một số với chính nó một hay nhiều lần. 8 là lũy thừa bậc 3 của 2.

• mấn :

  nd. 1. Khăn tang trùn kín cả đầu.
  2. Váy. Đàn bà một số vùng nông thôn Bắc Bộ mặc mấn.

• mạn :

  nd. Miền, vùng được xác định đại khái, theo phương hướng. Mạn ngược. Mạn bắc thành phố.

• mang:

  nđg. 1. Giữ bên mình lúc di chuyển. Mang con đi theo. Mang giấy tờ đầy đủ.
  2. Có ở trên người, ở một vị trí nhất định. Mang giày. Đang mang thai.
  3. Được gắn cho một tên gọi, một ký hiệu. Thành phố mang tên Bác Hồ. Cầu thủ mang số 3.
  4. Nhận lấy để gánh chịu lâu dài. Mang tiếng. Mang lụy vào thân.
  5. Có một đặc trưng, một tính chất riêng. Điệu múa mang tính dân tộc.
  6. Lấy ra, đưa ra để làm một việc gì. Mang quần áo ra giặt. Mang hết nhiêt tình ra phục vụ.
  7. Tạo ra, đưa đến. Đứa con mang lại niềm vui cho cha mẹ. Việc làm mang lại nhiều lợi ích.

• màu :

  nd. Chất dinh dưỡng trong đất để nuôi cây trồng. Đất bạc màu.

• mày :

  nd. 1. Lá bắc ở hoa, các cây như ngô, lúa, về sau tồn tại dưới dạng hai vảy nhỏ ở gốc hạt. Làm cho sạch mày ngô.
  2. Vảy của ốc.

• mễ :

  nd. Mẹ theo cách gọi của một số dân tộc ít người ở miền Bắc Việt Nam. Bà mễ người Mường.

• me:

  nd. 1. Giống cây to, lá nhỏ li ti, trái vị chua. Me để nấu canh chua.
  2. Mẹ. Thầy me.
  3. Lối đánh cờ bạc kể nút chẵn, lẻ. Hốt me (đánh me).

• mẹ :

  nId. 1. Người đàn bà có con trong quan hệ với con. Công cha nghĩa mẹ. Giống mẹ như đúc.
  2. Con vật giống cái trực tiếp sinh ra đàn con. Gà mẹ gà con. Cá mẹ cá con.
  3. Tiếng gọi người đàn bà đáng bậc mẹ. Hội mẹ chiến sĩ.
  4. Cái gốc từ đó sinh ra những cái khác. Lãi mẹ đẻ lãi con.
  IIp. Biểu thị ý nhấn mạnh do bực tức. Mất mẹ nó cả ngày. Vứt mẹ nó đi. Kệ mẹ!

• mẹ đĩ:

  nd. Tiếng ở nông thôn Bắc Bộ để gọi vợ hay con gái, con dâu đã có con gái đầu lòng.

• mệnh :

  nd. 1. Mạng, vận số con người. Tài hoa bạc mệnh.
  2. Sự sống. Mệnh người trọng hơn tiền của. Cũng nói Mạng.

• mênh bạc:

  nd. Như Bạc mệnh. Quyết đem mệnh bạc nương nhờ cửa không (Ng. Du).

• miễn trách:

  hdg. Như Miễn chấp. Nếu có quấy rầy bác miễn trách.

• minh chủ:

  hd. Bậc vua chúa có tài đức và sáng suốt, trong quan hệ với bề tôi. Lê Lợi được tôn là minh chủ.

• mo:

  nId. 1. Lá bắc bọc ngoài cụm hoa các cây họ ráy, họ cau.
  2. Mo cau (nói tắt). Quạt mo. Cứng như mo.
  IIt. Bị cong lại như hình mo cau. Gỗ bị mo.

• mo:

  nđg. Cúng (theo ngôn ngữ một số dân tộc ít người ở Bắc Bộ). Thầy mo.

• mo then:

  nIđg. Cúng bái (trong ngôn ngữ một số dân tộc ít người miền Bắc Việt Nam).
  IId. Thầy cúng ở một số dân tộc ít người miền Bắc.

• mốc thếch:

  nt. Mốc nhiều và bạc trắng. Quần áo mốc thếch.

• mộc tuyền:

  hd. Giống lúa gạo ngon, ngoại nhập, cấy vào vụ mùa ở miền Bắc Việt Nam.

• mời :

  nđg.1. Yêu cầu, tỏ ý mong muốn người khác làm việc gì một cách trân trọng, lịch sự. Giấy mời họp. Mời bạn dự tiệc.
  2. Ăn hoặc uống, nói về người đối thoại. Anh mời nước đi. Bác đã mời cơm chưa?

• mồi:

  nd. Đồi mồi (nói tắt). Tóc bạc da mồi. Da đã điểm mồi.

• mồi:

  nd.1. Thức ăn, có thể là con vật, chim bắt để ăn, để nuôi con hay kiến tha về để dành. Hổ rình mồi. Kiến tha mồi. Chim mớm mồi cho con. Rơi xuống biển làm mồi cho cá mập.
  2. Thức ăn móc vào lưỡi câu hay cho vào bẫy để nhử bắt. Cá đớp mồi. Chim tham mồi mắc bẫy.
  3. Con vật dùng để nhử bắt các con vật cùng loài. Chim mồi.
  4. Cái có sức quyến rũ người ta vào vòng bất lợi . Mồi phú quý. Dùng tiền bạc làm mồi lôi kéo.

• môn đệ:

  hd. Học trò của một bậc thầy. Môn đệ của Khổng Tử.

• mũ mấn:

  nd. Mũ bằng vải trắng, hình phểu, phụ nữ ở Bắc bộ đội khi đưa ma bố mẹ hay chồng theo phong tục cổ truyền.

• mưa phùn:

  nd. Mưa rất nhỏ nhưng dày hạt, có thể kéo dài nhiều ngày, thường có ở miền Bắc Việt Nam vào cuối mùa đông, đầu mùa xuân.

• mưa rươi:

  nd. Mưa nhỏ và rất ngắn, thường có vào cuối mùa mưa ở Bắc Việt Nam, trùng vào thời kỳ có rươi ở vùng gần biển, khoảng tháng 10, tháng 11 dương lịch.

• nấm :

  nd.1. Thực vật bậc thấp sống trên chất hữu cơ mục nát hay ký sinh trên các sinh vật. Nấm cau: Nấm mọc ở thân cây cau. Nấm chó: nấm độc mọc chỗ ẩm dơ. Nấm dại, nấm độc: nấm không ăn được. Nấm hương: nấm nhỏ có mùi thơm. Nấm men: nấm nhỏ, thường dùng làm men rượu. Nấm mèo: nấm nhỏ như cái tai mèo. Nấm mốc: mốc mọc trên kẹo mứt ẩm ướt. Nấm mối, nấm rạ, nấm rơm: nấm ủ bằng rơm. Nấm tràm: loại nấm đắng, ăn được.
  2. Mô đất cao, giống hình cái mũ nấm. Nấm mồ.

• nam châm:

  hd. Vật có đặc tính hút sắt, khi được đặt tự do trên mặt đất thì nằm dọc theo một phương nhất định gần trùng với phương Bắc - Nam.

• não nhân:

  ht. Làm đau lòng mọi người. Một thiên bạc mệnh lại càng não nhân (Ng. Du).

• nếp cái:

  nd. Thứ nếp gạo dẻo, thơm ngon nhất trong các giống nếp, gieo cấy ở đồng bằng Bắc Bộ.

• ngạch:

  nd. Tấm gỗ bắc ngang làm bậc cửa và để cắm cánh cửa vào. Ăn trộm đào ngạch.

• ngạch:

  nd. Hạng, thứ bậc đã định. Công chức chưa vào ngạch. Ngạch chuyên viên.

• ngạch bậc:

  nd. Thứ bậc trong một ngạch.

• ngang:

  nt. 1. Chỉ chiều theo mặt nước lặng. Mặt ngang. Đi ngang.
  2. Bề ngang, theo chiều ngang. Dàn thành hàng ngang. Cầu bắc ngang sông.
  3. Ở giữa chừng. Cắt ngang câu chuyện.
  4. Bằng. Ngang sức, ngang tài.
  5. Không thuận, trái ngược. Nói ngang. Làm ngang: làm theo ý mình.
  6. Tầm thường. Tay ngang.
  7. Mùi vị không bình thường. Mùi ngang ngang. Nghe ngang tai.

• nghè :

  nd. Bậc tiến sĩ thời phong kiến. Chưa đỗ ông nghè, đã đe hàng tổng (tng).

• nghị hòa:

  hdg. Bàn bạc giảng hòa giữa hai bên đang đánh nhau.

• nghịch lý:

  ht. Trái với lẽ thường nhưng vẫn đúng và khó bác bỏ.

• nghiên cứu sinh:

  hd. Người đang được đào tạo trên bậc đại học để trở thành người nghiên cứu khoa học có học vị.

• ngơ ngác:

  nt. Kinh ngạc, sửng sốt. Ngơ ngác như bác nhà quê lên tỉnh.

• ngoài:

  nId. 1. Phía không ở trong một vị trí. Nhìn ra ngoài. Đi ra ngoài.
  2. Phía bề mặt đập ngay vào mắt. Mặt ngoài của tủ.
  3. Phía vị trí xa trung tâm hơn. Nhà ngoài. Vòng trong vòng ngoài.
  4. Vùng địa lý gần với phía Bắc so với một vị trí nào đó trong nước Việt Nam. Ra ngoài Hà Nội rồi vào Huế. Quà của bạn bè ngoài này gởi biếu trong đó.
  5. Khoảng thời gian sau một thời điểm. Ra ngoài Tết .
  6. Phạm vi không nằm trong quy định hay dự kiến. Học ngoài giờ. Kết quả ngoài mong muốn.
  7. Thuộc phạm vi khác cái được xác định. Ngoài tiền lương, không có thu nhập nào khác.
  IIgi. Biểu thị vị trí ở ngoài sự vật được nói đến. Ngoài Bắc đang mùa mưa.

• ngoại :

  nId. 1. Dòng họ của mẹ. Bà con bên ngoại. Ông ngoại.
  2. Ông ngoại hay bà ngoại (nói tắt lúc xưng gọi). Về thăm ngoại. Cháu lại ngoại bế nào!
  3. Mức đã ngoài, nói về số tuổi chẵn hàng chục từ bốn mươi trở đi. Tuổi đã ngoại sáu mươi.
  4. Khoa ngoại (nói tắt). Bác sĩ ngoại.
  IIt. Do nước ngoài sản xuất. Hàng ngoại. Vải ngoại.

• ngôi thứ:

  nd. Cấp bậc trong xã hội, địa vị. Vấn đề ngôi thứ.

• ngữ đoạn:

  hd. 1. Tổng hợp nhiều yếu tố tạo thành một đơn vị trong chuỗi lời nói. “Đời sống xã hội”, “anh ấy tốt” là những ngữ đoạn.
  2. Tổ hợp làm thành một đơn vị ngữ pháp và bản thân đơn vị này là thành tố của một đơn vị ngữ pháp ở bậc cao hơn. Câu “Tác phẩm này chưa mấy phổ biến” là một đơn vị ngữ pháp gồm ngữ đoạn danh từ “Tác phẩm này” và ngữ đoạn tính từ “chưa mấy phổ biến”.

• ngũ phẩm:

  hd. Bậc quan thứ năm trong các bậc quan ngày xưa.

• nha khoa:

  hd. Khoa chữa trị về răng. Bác sĩ nha khoa.

• nhác:

  nt. Lười. Việc nhà thì nhác, việc chú bác thì siêng (tng).

• nhằng nhằng:

  nt. Dai đến mức khó bứt, khó tách ra. Thịt bạc nhạc dai nhằng nhằng.

• nhất phẩm:

  hd. Cấp bậc cao nhất trong các cấp quan lại thời xưa. Làm quan nhất phẩm triều đình.

• nhi khoa:

  hd. Bộ môn y học nghiên cứu phòng và chữa bệnh cho trẻ em. Bác sĩ nhi khoa.

• nhịp cầu:

  nd. (Nghĩa bóng). Bậc nối liền hai nơi. Nhịp cầu thân ái.

• nhọ :

  nId. 1. Khói đóng đít nồi, màu đen. Cũng nói Lọ.
  2. Vết bẩn màu đen. Mặt dính đầy nhọ.
  IIt. Bị dây nhọ, có vết bẩn màu đen. Bắc nồi bị nhọ tay. Mặt nhọ.

• như :

  ngi. 1. Biểu thị quan hệ ngang bằng, tương đương, tương đồng. Trình độ như nhau. Bà cụ coi anh như con. Đẹp như tiên. Rõ như ban ngày.
  2. Biểu thị thí dụ minh họa cho điều vừa nói. Các kim loại quý, như vàng, bạc v.v...
  3. Biểu thị điều sắp nói không có gì mới lạ hay phải bàn cãi. Như ai nấy đều biết, tháng này thường có bão. Như đài đã đưa tin, đợt rét này còn kéo dài. Hôm nay tôi đánh điện cho nó, như đã nói hôm qua.

• nội :

  nIt. 1. Sản xuất trong nước. Hàng nội.
  2. Thuộc bên họ của cha. Anh em bên nội. Họ nội. Bà nội.
  IId.1. Ông nội hay bà nội trong lối xưng cũng như gọi. Cháu lại đây với nội.
  2. Cung vua. Quan vào chầu trong nội.
  3. Khoa nội (nói tắt). Bác sĩ nội. Chuyên khoa nội.
  IIIgi. Biểu thị giới hạn trong thời gian hay không gian. Nội trong ngày công việc phải xong. Chỉ nội trong nhà này thôi.

• nôi:

  nd. 1. Đồ đan bằng tre hoặc bằng mây như cái rổ dùng để trẻ con nằm mà ru. Thuở nằm nôi.
  2. Nơi phát sinh ra. Việt Bắc là cái nôi của cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam.

• nổi danh:

  hdg. Có danh tiếng. Nhà bác học nổi danh.

• nồm:

  hd.. 1. Hướng đông nam, gió đông nam. Tháng tư, tháng năm thì bắt đầu có nồm ở miền Nam.
  2. Thời tiết ấm và ẩm ướt ở miền Bắc vào cuối mùa đông và đầu mùa xuân. Thời tiết chuyển sang nồm.

• ô thước:

  hd. Con quạ và con chim khách, tục truyền rằng đến tháng bảy thì chúng nó bắc cầu qua sông. Ngân hà để Ngưu-Lang sang với Chức-Nữ. Ai hay ô thước bắc cầu đưa sang.

• phẩm cấp:

  hd.1. Cấp hạng, thứ bậc của chức vụ.
  2. Thứ bậc về phẩm chất của hàng hóa, sản phẩm. Mặt hàng có ghi rõ phẩm cấp.

• phẩm phục:

  hd. Lễ phục theo cấp bậc của quan thời xưa.

• phẩm trật:

  hd. Thứ bậc của các quan thời xưa.

• phán :

  nd. Công chức bậc trung thời Pháp thuộc. Ông thông, ông phán. Cũng gọi Thông phán.

• phản bác:

  hdg. Dùng lý lẽ bác bỏ ý kiến, quan điểm của người khác.

• phản thí dụ:

  hd. Thí dụ đưa ra để bác bỏ điều gì.

• Phật:

  nd. Bậc tu đã thấu suốt sự lý vũ trụ và đã thoát khỏi vòng sinh tử luân hồi theo Phật giáo. Phật ở trong lòng mình.

• phát tài:

  hdg. Có tiền bạc vào.

• phếch:

  np. Ngả sang màu trắng đục. Tóc bạc phếch. Áo màu xanh đã bạc phếch.

• phím :

  nd.1. Miếng gỗ hoặc xương, nhựa chia các cung bậc của cây đàn. Đốt lò hương, dở phím đàn ngày xưa (Ng. Du).
  2. Bộ phận bấm ngón của các nhạc khí có bàn phím như pi a nô.

• phơ :

  np. Trắng hoàn toàn. Bạc phơ. Phơ phơ đầu bạc.

• phó đại sứ:

  hd. Chức vụ sau hàng đại sứ một bậc trong ngành ngoại giao.

• phó giáo sư:

  nd. Học hàm của người nghiên cứu khoa học, giảng dạy ở bậc đại học, dưới giáo sư.

• phổ thô:

  ngit.1. Có tính chất thông thường, không có gì đặc biệt, không chuyên môn. Kiến thức phổ thông. Lối viết phổ thông, dễ hiểu.
  2. Như Phổ biến. Nhu cầu phổ thông của nhân dân.
  IId. Bậc học gồm phổ thông cơ sở và phổ thông trung học. Các trường phổ thông.

• phổ thông cơ sở:

  nd. Cấp học thấp nhất trong bậc phổ thông. Trường phổ thông cơ sở.

• phổ thông trung học:

  nd. Cấp học cao nhất trong bậc phổ thông. Trường phổ thông trung học.

• phổi :

  nd. Cơ quan hô hấp hình túi của người và động vật bậc cao ở trên cạn. Lá phổi.

• phụ bạc:

  hdg. Bội bạc, không chung thủy. Phụ bạc người yêu.

• phủ định:

  hdg. Bác bỏ sự tồn tại. Phụ từ phủ định. Phủ định lời nói của chính mình.

• phủ định biện chứng:

  nd. Bác bỏ vật cũ nhưng kế thừa và giữ lại yếu tố tích cực của nó trong sự việc mới.

• phủ quyết:

  hdg. Dùng quyền đặc biệt bác bỏ quyết nghị đã được thông qua. Tổng thống phủ quyết một dự án luật của quốc hội. Sử dùng quyền phủ quyết.

• quá giang:

  hd. Rầm bắc ngang từ tường bên này sang tường bên kia để đỡ kết cấu mái nhà

• quả thực:

  nd.1. Kết quả hoa lợi, tiền bạc về vốn để ra cho vay, nhà cho mướn v.v...
  2. Kết quả vật chất thu được của một cuộc đấu tranh trong cải cách ruộng đất.

• quận công:

  hd. Tước công bậc hai sau quốc công.

• quân hàm:

  hd.1. Cấp bậc trong quân đội. Quân hàm thiếu tá.
  2. Phù hiệu quân hàm. Đeo quân hàm đại tá.

• quan họ:

  nd. Dân ca trữ tình vùng Bắc Ninh. Hát quan họ.

• quân tử:

  hd.1. Người có tài có đức trong thời phong kiến ở Trung Quốc.
  2. Người có nhân cách cao thượng, đối lập với tiểu nhân.
  3. Từ phụ nữ thời trước dùng để gọi người yêu, chồng hay người đàn ông được tôn trọng. Trách người quân tử bạc tình ... (cd).

• quãng :

  nd.1. Phần không gian hay thời gian tương đối ngắn được xác định giữa hai điểm hay hai thời điểm. Quãng đường. Quãng đời. Làm cách quãng.
  2. Khoảng không gian, thời gian tương đối ngắn không xác định rõ ràng. Quãng năm sáu giờ chiều chúng tôi đến.
  3. Khoảng cách giữa hai nốt nhạc, tính bằng cung và nửa cung và gọi theo số bậc giữa hai nốt ấy.

• quý nhân:

  hd.1. Người ở bậc cao sang và được kính trọng.
  2. Người che chở, giúp đỡ cho mình. Tai qua nạn khỏi nhờ được quý nhân giúp đỡ.

• ra :

  nIđg.1. Di chuyển về phía ngoài, đến nơi rộng hơn hay về phía Bắc trong phạm vi nước Việt Nam. Ra đồng. Ra ga. Từ Đà Nẵng ra Huế. Ra ứng cử.
  2. Tách đi khỏi một môi trường. Bệnh nhân ra viện. Ra ở riêng. Ra trường đang xin việc.
  3. Chỉ cây cối nảy sinh một bộ phận. Cây ra lá, ra hoa.
  4. Nêu cho người khác biết để chấp nhận, để thực hiện. Ra đề thi. Ra điều kiện.
  5. Thành, thành hình. Ăn cho ra bữa. Chẳng ra gì cả.
  6. Biểu hiện đúng với tính chất, ý nghĩa. Sống cho ra sống. Làm ra làm, chơi ra chơi.
  7. Qua khỏi một khoảng thời gian. Ra Tết. Ra tháng.
  IIp. Biểu thị phương hướng, kết quả, sự biến đổi. Mở ra. Bung ra. Nhìn ra biển. Tìm ra. Tính không ra. Nhận ra khuyết điểm. Ngày càng đẹp ra. Bệnh ra. Cứ trơ ra không biết xấu hổ.
  IIIgi. Biểu thị một điều kiện giả thiết. Xoàng ra, năng suất cũng được 5 tấn. Ít ra cũng cả trăm người.
  IVc. Biểu thị sự ngạc nhiên nhận thấy. À, ra thế! Ra nó chỉ hứa để đánh lừa.

• ra đi um:

  pd. Kim loại trắng như bạc rất mềm, có tính phòng xạ mạnh, dùng để chữa ung thư,

• rau thơm:

  nd.1. Cây thân cỏ cùng họ với bạc hà, lá có mùi thơm, thường dùng làm gia vị.
  2. Tên gọi chung các thứ rau có mùi thơm, dùng làm gia vị, như húng, mùi v.v...

• rét đài:

  nt. Rét vào khoảng tháng giêng âm lịch ở miền Bắc Việt Nam. Tháng giêng rét đài, tháng hai rét lộc (tng).

• rét lộc:

  nt. Rét vào khoảng tháng hai âm lịch ở miền Bắc Việt Nam.

• rét nàng Bân:

  nt. Rét trở lại vào khoảng tháng ba âm lịch ở miền Bắc Việt Nam.

• rong:

  nd.1. Loài thực vật bậc cao sống ở nước, thân mảnh, hình dài, mọc chi chít vào nhau. Vớt rong cho lợn ăn. Rong biển.
  2. Tảo.

• rót:

  nđg.1. Đổ chất lỏng ra từ bình chứa. Rót rượu. Nói như rót vào tai. Đạn đại bác rót như mưa.
  2. Cấp cho. Rót vật tư và kinh phí cho công trình.

• rúc rỉa:

  nđg.1. Moi móc ăn sâu vào. Bị bệnh rúc rỉa.
  2. Lấy một lúc một ít. Rúc rỉa tiền bạc của dân.

• ruột rà:

  nt. Có quan hệ ruột thịt thân thiết như ruột thịt. Tình nghĩa ruột rà Bắc Nam.

• rút :

  nđg.1. Lấy từ trong ra. Rút tiền trong ví. Rút súng.
  2. Thu về. Rút tiền gửi ngân hàng.
  3. Chọn lọc đúc kết những điều cần thiết. Rút kinh nghiệm.
  4. Kéo về một phía. Rút bấc đèn. Rút ngược lên.
  5. Chuyển về phía sau, chỗ kín đáo. Rút quân. Rút vào bí mật.
  6. Giảm bớt. Rút ngắn thời hạn. Rút bớt chỉ tiêu.
  7. Tăng nhịp độ hoạt động. Làm rút cho kịp. Nước rút.

• sách nhiễu:

  hdg. Quấy nhiễu để đòi hỏi tiền bạc của dân. Quan lại sách nhiễu dân.

• sai :

  nđg. Bảo người bậc dưới làm. Sai con nấu cơm. Có người để sai vặt.

• sài hồ:

  hd. Các loại cây có rễ dùng làm thuốc, gồm có bắc sài hồ và nam sài hồ.

• sản :

  nIđg. 1. Sinh đẻ, làm ra. Sản dục. Sản xuất.
  2. Đỡ đẻ. Khoa sản. Bác sĩ sản.
  IId. Phần thuế nông nghiệp bằng sản phẩm, từng hộ dân phải nộp. Thu sản. Nộp sản.

• sản khoa:

  hd. Khoa chuyên về việc chửa đẻ. Bác sĩ sản khoa.

• sao Bắc Cực:

  nd. Ngôi sao sáng nhất của chòm Tiểu Hùng, ở gần sát bắc của thiên cầu nên không thay đổi vị trí, thường được căn cứ vào để định hướng bắc.

• sao Bắc Đẩu:

  nd. Chòm sao ở về nửa bắc thiên cầu, có bảy ngôi sao sáng hợp lại thành hình giống cái gáo.

• sạp :

  nd.1. Ván bắc trong khoang thuyền.
  2. Ván bắc để nằm hay ngồi bán hàng. Sạp giường. Sạp vải.

• sấp ngửa:

  nId. Lối đánh bạc đoán đồng tiền gieo ở mặt sấp hay mặt ngửa. Chơi sấp ngửa.
  IIp. Vội vàng, tất tả. Sấp ngửa chạy đi mời thầy thuốc. Ăn sấp ăn ngửa vài bát để còn đi cho kịp.

• siêu đẳng:

  ht. Thuộc hạng cao nhất, vượt ra ngoài các bậc thường trong xếp loại. Nghệ thuật siêu đẳng.

• sinh viên:

  hd. Học trò học ở bậc đại học.

• sơ đẳng:

  ht. Bậc đầu, cấp thấp nhất. Những kiến thức sơ đẳng.

• sơ học yếu lược:

  nd. Cấp học gồm ba năm đầu bậc sơ học, cuối năm lớp ba có thi lấy bằng sơ học yếu lược, thời Pháp thuộc.

• số mũ:

  nd. Số chỉ bậc của lũy thừa.

• sốt :

  nIt.1. Tăng nhiệt độ cơ thể quá mức bình thường. Hâm hấp sốt. Bị cảm sốt.
  2. Vừa bắc ở bếp xuống. Cơm nóng canh sốt.
  IItr. Nhấn mạnh ý phủ định. Không có gì sốt. Cũng nói Sất.

• sư huynh:

  hd. Từ để gọi sư nam coi như bậc đàn anh.

• sư ông:

  hd. Sư đứng tuổi, tu hành tương đối lâu năm, bậc trung cấp.

• sư thầy:

  nd. Sư nữ tu hành tương đối lâu năm bậc trung cấp.

• suy nhược:

  ht. Suy yếu, bạc nhược. Thân thể suy nhược.

• suy tôn:

  hdg. Tôn đưa lên địa vị cao quý. Suy tôn là bậc thầy.

• tà vẹt:

  pd. Thanh gỗ, sắt hay bê tông đặt ngang dưới đường ray. Bắc ốc đường ray vào tà vẹt.

• tấc:

  nd.1. Đơn vị độ dài cũ bằng một phần mười thước mộc (0,0425 mét) hay một phần mười thước đo vải (0,0645 mét).
  2. Đơn vị diện tích cũ bằng 2,4 mét vuông (Bắc Bộ) hay 3,3 mét vuông (Trung Bộ). Tấc đất, tấc vàng (tng).
  3. Một đê-xi-mét, một phần mười mét. 4. Tấm lòng. Tấc lòng. Tấc riêng. Tấc thành. Tấc son.

• tài :

  nd. Tài xế (nói tắt). Bác tài.

• tài bàn:

  nd. Lối đánh bạc gần giống lối đánh tổ tôm, nhưng chỉ có ba tay chơi.

• tài chính:

  hd.1. Việc quản lý tiền bạc chi thu. Công tác tài chính.
  2. Tiền bạc. Tài chính eo hẹp.

• tài danh:

  hd. Người có tài nổi tiếng. Bậc tài danh.

• tái mét:

  nt. Tái ra màu bạc tím. Sau cơn ốm da tái mét. Mặt tái mét vì sợ.

• tài xỉu:

  nd. Tiếng đại và tiểu đọc trại, chỉ môn cờ bạc của người Hoa dành hai cửa, kể nút lớn và nhỏ.

• tắm:

  nđg.1. Giội nước lên người hay ngâm mình trong nước và làm sạch sẽ thân thể. Tắm em bé. Tắm biển. Tắm suối nước nóng.
  2. Phơi mình dưới ánh nắng hay trong một loại tia sáng. Tắm nắng. Tắm điện.
  3. Làm cho vàng bạc sáng bóng bằng cách nhúng trong một loại nước chua. Tắm vàng. Tắm đôi hoa tai.

• tam giáp:

  hd. Ba bậc học vị cho những người thi hội và thi đình thời xưa. Đệ nhất giáp là trạng nguyên, bảng nhãn, thám hoa; đệ nhị giáp là hoàng giáp và đệ tam giác là tiến sĩ.

• tam khôi:

  hd. Ba bậc đỗ cao nhất ở kỳ thi đình thời xưa, trạng nguyên, bảng nhãn và thám hoa.

• tam thừa:

  hd. Lũy thừa bậc ba.

• tệ bạc:

  ht. Rất bạc bẽo, không tình nghĩa. Con người tệ bạc.

• thạc sĩ:

  hd. Người được công nhận có thể dạy ở trường trung hay đại học sau khi đỗ ở bậc đại học và trải qua một kỳ thi, ở một số nước. Thạc sĩ toán học.

• tham bác:

  hdg. Tham khảo sâu rộng. Tham bác sử sách xưa.

• thám hoa:

  dt. Bậc đỗ thứ ba trong khoa thi đình thời phong kiến.

• thần công:

  hd. Thứ súng đại bác lớn thời xưa.

• thân hành:

  hdg. Tự mình làm không sai người dưới. Bác sĩ thân hành tiêm thuốc cho bệnh nhân.

• thần thánh:

  hId. Nói chung các bậc thần và thánh.
  IIt. Có tính chất thiêng liêng. Cuộc kháng chiến thần thánh.

• thân vương:

  hd. Anh em chú bác với vua được phong tước vương.

• thang :

  nd.1. Dụng cụ để leo bằng tre, gỗ, sắt, gồm hai thanh dài song song nối liền nhau bằng nhiều thanh ngang ngắn, cách đều nhau thành bậc. Bắc thang. Kê thang vào tường. Thang danh lợi.
  2. Thanh ngang ở khung giường, chõng hay thuyền nan. Giường tám thang. Thuyền ba thang.
  3. Hệ thống gồm những cấp, độ từ thấp đến cao. Thang nhiệt độ. Thang lương.

• thẳng thừng:

  np. Không chút vị nể. Thẳng thừng bác bỏ. Phê bình thẳng thừng.

• thánh:

  nId. 1. Thần linh, người tài giỏi được thờ ở đền chùa. Thánh Gióng. Đức Thánh Trần.
  2. Bậc hiền triết, học giỏi tài cao, vượt mọi người cùng thời. Khổng Tử là thánh nho.
  3. Người có tài giỏi trong một nghề hay một việc gì. Thánh thơ. Thánh chữ. Thánh cờ.
  4. Vua. Thánh hoàng. Thánh chỉ.
  5. Đấng là chúa tể muôn loài theo một số tôn giáo. Hồi giáo thờ thánh Allah. Kinh thánh. Tượng thánh. Tòa thánh của đạo Thiên Chúa.
  IIt. Tài giỏi khác thường. Sao thánh thế, đoán câu nào đúng câu ấy.

• thánh đường:

  hd. Nơi thờ các bậc thánh, nơi các tín đồ đến cầu nguyện chiêm bái. Thánh đường Hồi giáo.

• thánh hiền:

  hd. Các bậc thánh, bậc hiền được các đời sau trong xã hội phong kiến tôn sùng. Đọc sách thánh hiền.

• thánh nhân:

  hd. Bậc thánh.

• Thất Tinh:

  hd. Chòm bảy ngôi sao, tức Đại Hùng Tinh, sao Bắc Đẩu.

• thầy :

  nd.1. Người đàn ông dạy học. Thầy chủ nhiệm. Tình thầy trò.
  2. Người có trình độ hướng dẫn, dạy bảo. Bậc thầy.
  3. Người làm một số nghề, đòi hỏi có học thức: Thầy lang. Thầy bói. Thầy ký.
  4. Chủ, trong quan hệ với tôi tớ trong xã hội cũ. Thay thầy đổi chủ.
  5. Cha.

• thầy giáo:

  nd. Người dạy ở bậc tiểu học. Người làm nghề dạy học nói chung.

• thầy thuốc:

  nd. Y sĩ, bác sĩ.

• thê đội:

  hd. Bộ phận của đội hình chiến đấu, bố trí theo hình bậc thang thành nhiều tuyến trước sau.

• then :

  nd.1. Thanh gỗ để cài cửa. Mấy lần cửa đóng then cài (Ng. Du).
  2. Thanh gỗ dài bắc ngang từ bên này hông thuyền qua bên kia hông. Thuyền nhỏ chỉ có ba then để ngồi.
  3. Thanh gỗ, sắt bắc ngang một vật cho chắc. Để chân lên then ghế.

• thít :

  nđg. Bậc thành tiếng nhỏ nhưng cao. Tiếng khóc cố nén lại nhưng vẫn thít lên.

• thò lò:

  nd. Lối đánh bạc ngày trước bằng con quay có sáu mặt số. Đánh thò lò. Quay tít thò lò. Thò lò sáu mặt: người gian dối.

• thống chế:

  hd.1. Bậc cao nhất trong hàng quan võ thời phong kiến.
  2. Như Nguyên soái ở các nước tư bản.

• thông kim bác cổ:

  ht.x.Bác cổ thông kim.

• thống sứ:

  hd. Viên chức người Pháp đứng đầu một phần đất bảo hộ thời Pháp thuộc. Thống sứ Bắc Kỳ.

• thú :

  nd. Động vật có xương sống bậc cao, có lông mao, nuôi con bằng sữa. Thú rừng. Mặt người dạ thú.

• thứ bậc:

  nd. Trật tự cao thấp, trên dưới. Về thứ bậc là hạng đàn anh.

• thủ bổn:

  hd. Người giữ tiền bạc thời trước. Thủ quỹ thời trước gọi là thủ bổn.

• thủ hiến:

  . Công chức cao cấp coi một miền lớn, thời Pháp thuộc. Thủ hiến Bắc kỳ.

• thứ tự:

  hd. Tầng bậc trên dưới, trước sau. Số thứ tự.

• thứ vị:

  hd. Bậc thứ, địa vị trên dưới. Thứ vị trong làng.

• thú y:

  hd. Môn phòng và chữa bệnh thú vật. Sở thú y. Bác sĩ thú y.

• thức giả:

  hd. Người có kiến thức, học vấn. Bậc thức giả.

• thực vật:

  hd. Tên gọi chung các cây cỏ và những sinh vật bậc thấp có tính chất như cây cỏ. Vườn thực vật. Bảo vệ thảm thực vật.

• thước :

  nd.1. Đơn vị cũ đo độ dài bằng 0,425 mét (thước mộc) hay 0,645 mét (thước đo vải).
  2. Đơn vị cũ đo diện tích ruộng đất bằng 24 mét vuông (Bắc Bộ) hay 33 mét vuông (Trung Bộ). Nhà có dăm thước đất.
  3. Tên gọi thông thường của mét.
  4. Dụng cụ để đo, vẽ hay kẽ đường thẳng. Thước kẽ. Thước dây.

• thuốc độc:

  nd.1. Chất độc để giết người hay các loài vật. Tự tử bằng thuốc độc.
  2. Thuốc chữa bệnh có chất độc. Các loại thuốc độc, phải có toa bác sĩ hiệu thuốc mới bán.

• thượng đẳng:

  ht. Bậc trên, hạng cao. Động vật thượng đẳng.

• thương lượng :

  hdg. Bàn bạc để đi đến một sự thỏa thuận. Chấm dứt chiến tranh bằng thương lượng.

• thương nghị:

  hdg. Bàn bạc để đi đến một sự thỏa thuận. Cử sứ đi thương nghị.

• thương ôi:

  nc. Tiếng than . Thương ôi! tài sắc bậc này (Ng. Du).

• thượng sĩ:

  hd. Bậc quân hàm cao nhất của hạ sĩ quan.

• thượng tá:

  hd. Bậc quân hàm trên trung tá, dưới đại tá.

• thương thuyết:

  hdg. Bàn bạc thương nghị. Sẵn sàng thương thuyết.

• thượng úy:

  hd. Bậc quân hàm trên trung úy dưới đại úy.

• thương xác:

  hđg. Bàn bạc để xác định cho rõ ràng. Thương xác về một điểm chính trị.

• tỉ :

  ns. Số đếm bằng một nghìn triệu. Giàu bạc tỉ.

• tỉ phú:

  hd. Người rất giàu, có bạc tỉ.

• tía tô:

  nd. Cây thân cỏ, cùng họ với bạc hà, lá màu tía, dùng làm gia vị và làm thuốc.

• tiêm mao:

  hd. Sợi ngắn mọc dày ở phía ngoài cơ thể đơn bào hay ở tế bào biểu thị của động vật bậc cao.

• tiên:

  nId. Bậc mà người đời tưởng tượng là có nhiều phép mầu nhiệm. Phép tiên. Cõi tiên. Đẹp như tiên.
  IIt. Thuộc về tiên. Quả đào tiên. Thuốc tiên.

• tiền bạc:

  nd. Nói chung tiền dùng đổi chác mua bán. Tiền bạc eo hẹp.

• tiên hiền:

  hd. Bậc hiền đời trước.

• tiền khu:

  hdg. Khởi xướng và đi tiên phong trong một phong trào chính trị văn hóa có ý nghĩa quan trọng. Các bậc tiền khu.

• tiên liệt:

  hd. Người đời trước có công lớn, đã hy sinh. Noi gương các bậc tiên liệt.

• tiên rồng:

  nId. Tiên và rồng.
  II. Con cháu tiên rồng: người Việt Nam (tự cho là dòng dõi của các bậc tiên, vua rồng).

• tiến sĩ:

  hd.1. Học vị của người đỗ khoa thi đình thời xưa. Bia các tiến sĩ triều Lê. Cũng gọi Ông Nghè.
  2. Học vị cao nhất ở bậc trên đại học. Tiến sĩ toán học.

• tiên sinh:

  hd. Tiếng tôn xưng bậc đáng kính. Phan tiên sinh. Xin tiên sinh chỉ giáo.

• tiên tri:

  hdg. Biết trước những việc sẽ xảy ra. Bậc tiên tri. Những điều tiên tri.

• tiểu học :

  hd. Cấp học thấp nhất trong bậc học phổ thông. Trường tiểu học.

• Tiểu Hùng:

  hd. Chòm sao phương bắc có hình dáng giống chòm sao Bắc Đẩu nhưng bé và mờ hơn, trong đó sáng nhất là sao Bắc Cực. Chòm Tiểu Hùng.

• tim :

  nd.1. Bộ phận trung tâm của hệ tuần hoàn, điều khiển việc vận chuyển máu trong cơ thể . Tim đập bình thường. Thủ đô là trái tim của cả nước.
  2. Biểu tượng tình cảm, tình yêu của con người. Chinh phục trái tim.
  3. Điểm chính giữa của một số vật. Đánh dấu ở tim đường.
  4. bấc đèn. Khiêu tim đèn.

• tín phong:

  hd. Gió thổi điều quanh năm ở vùng xích đạo giữa vĩ tuyến 30o Bắc và 30o Nam, theo hướng Đông Bắc — Tây Nam ở bắc bán cầu và Đông Nam — Tây Bắc ở nam bán cầu.

• tính :

  nđg.1. Thực hiện các phép tính. Tính tổng của hai số. Tính lỗ lãi. Học tính.
  2. Suy nghĩ, cân nhắc để tìm ra cách giải quyết. Bàn mưu tính kế. Tính sai nước cờ.
  3. Kể đến, coi là thuộc phạm vi vấn đề cần xét. Chỗ đó bỏ ra, không tính. Tính đến mọi khả năng.
  4. Có ý định, dự định làm việc gì. Tôi tính viết thư cho nó.
  5. Nghĩ là, tưởng là. Ốm tính chết.
  6. Tranh thủ sự đồng ý của người đối thoại về ý kiến trình bày trong câu nghi vấn. Anh tính, tôi không đi sao được? Các bác tính, thế thì còn trời đất nào nữa?

• tinh dầu:

  nd. Chất nước có mùi thơm, dễ bay hơi, lấy từ thực vật hay động vật để làm nước hoa hay làm thuốc. Tinh dầu bạc hà.

• toạc:

  nt.1. Như Toác. Cửa mở toạc.
  2. Rách to theo chiều dài. Áo đã toạc vai. Nén bạc đâm toạc tờ giấy (tng).

• tóc sương:

  nd. Tóc bạc trắng của người già. Da mồi, tóc sương.

• tôm đất:

  nd. Tôm nhỏ con như tôm bạc khi phơi màu đỏ.

• tột bậc:

  nId. Bậc cao nhất. Căng thẳng đến tột bậc.
  IIp. Ở bậc cao nhất. Vui mừng tột bậc.

• trá :

  nđg. Đánh rửa đồ vàng bạc cho sáng và bóng. Trá đôi hoa tai.

• tràn :

  nd. Khoảng đất có một đặc điểm nào đó, có thể trồng trọt, chăn nuôi. Các tràn ruộng bậc thang. Khai phá các tràn đất hoang.

• trân châu lùn:

  nd. Lúa tẻ thấp cây, nhập từ Trung Quốc, trước đây gieo cấy vào vụ xuân ở bắc Bộ.

• trật :

  nd. Cấp bậc quan thời phong kiến. Thăng trật.

• triệu phú:

  hd. Người giàu, có bạc triệu.

• trợ giáo:

  hd.1. Thầy giáo tiểu học thời Pháp thuộc.
  2. Trợ lý giảng dạy ở bậc đại học,

• trốc :

  nd. Đầu. Đỉnh trốc. Bạc trốc.

• trọng pháo:

  hd. Đại bác lớn, hạng nặng.

• trừ căn:

  hdg. Làm cho mất căn gốc. Phá được sòng bạc mà không trừ căn.

• trực :

  nđg. Có mặt thường xuyên trong thời gian quy định để giải quyết các việc xảy ra. Đến phiên bác sĩ A trực. Trực tổng đài điện thoại.

• trung bình nhân:

  nd. Số có được khi lấy căn của tích tất cả các số trong tập hợp (có bao nhiêu số thì lấy căn bậc mấy). Trung bình nhân của 2 và 8 là 4.

• trung học chuyên nghiệp:

  nd. Bậc học chuyên ngành, đào tạo nhân viên kỹ thuật trung cấp.

• trùng phương:

  hd. Phương trình có ẩn số chỉ ở bậc hai và bậc bốn.

• trưng tập:

  hdg. Buộc một người phải làm việc cho nhà nước trong một thời gian. Trưng tập bác sĩ phục vụ quân đội.

• trừu tượng:

  ht. Không có hình tượng phát ra ngoài, không thể trông thấy bằng hình tượng cụ thể. Bác ái, can đảm, linh hồn đều là những danh từ trừu tượng.

• tử đệ:

  hd. Con em, nói chung các người ở bậc dưới quyền.

• từ thiên:

  hd. Góc giữa phương từ trường Trái Đất ở một nơi với phương Bắc - Nam ở nơi đó.

• túc học:

  hd. Học vấn rộng, uyên thâm. Bậc túc học.

• tuyến tính:

  nd.1. Tính chất nối tiếp nhau theo đường thẳng.
  2. Bậc nhất. Phương trình tuyến tính. Hàm số tuyến tính.

• ùng oàng:

  nđg. Chỉ bom đạn nổ vang to, đều và liên tiếp. Đại bác ùng oàng lúc gần lúc xa.

• vai :

  nd.1. Phần cơ thể nối liền hai cánh tay với thân. Khoác túi lên vai. Miếng thịt vai.
  2. Biểu hiện của thứ bậc trên dưới trong gia đình, họ hàng. Vai cháu. Ít tuổi nhưng là vai chị.
  3. Biểu tượng của sức lực. Kề vai chiến đấu.
  4. Bộ phận của áo che hai vai. Áo vá vai.
  5. Bộ phận của một số vật có hình dáng hay tác dụng của vai. Vai lọ. Vai cày.
  6. Nhân vật trong kịch bản được diễn viên thể hiện trên sân khấu hay trong phim. Vai chính. Vai hề.

• vai vế:

  nd.1. Thứ bậc trên dưới trong gia đình, họ hàng.
  2. Vị trí quan trọng do chức vụ cấp bậc trong xã hội. Người vai vế trong làng.

• vàng bạc:

  nd. Vàng và bạc, chỉ những thứ quý giá. Vàng bạc châu báu.

• vắt :

  nIđg.1. Bóp mạnh hay vặn xoắn để làm chảy nước một vật có chứa nước. Vắt chanh. Vắt quần áo cho ráo nước.
  2. Rút lấy cho hết. Bị vắt kiệt sức. Vắt đất đến bạc màu.
  3. Bóp mạnh trong lòng bàn tay cho nhuyễn để nắn chặt thành khối. Vắt cơm thành nắm.
  IId. Lượng cơm vắt thành nắm. Một vắt xôi.

• vẹo:

  ns. Mười vạn. Giàu bạc vẹo (ít dùng).

• vĩ độ:

  hd. Khoảng cách tính bằng độ cung kể từ xích đạo đến một vĩ tuyến lên Bắc cực hay xuống Nam cực. Vĩ độ của Hà Nội là 20o01’ Bắc.

• vi phân:

  hId. Phần chính bậc nhất trong số gia của một hàm số. IIt. Thuộc về vi phân. Phép tính vi phân.

• vời :

  nId. Vùng nước rộng ngoài xa. Thuyền ra đến giữa vời.
  IIp. Xa lắm. Nam Bắc cách vời. Xa vời.

• xẩm xoan:

  nd. Điệu hát xẩm ở vùng đồng bằng Bắc Bộ.

• xâu:

  nd. Tiền hồ. Chứa bạc lấy xâu.

• xấu máu:

  nt. Tạng người yếu, tóc bạc hay rụng sớm, da dẻ không tốt.

• xê :

  nd. Một bậc trong ngũ âm. Xang, xê...

• xếp:

  nIđg. 1. Để cái nào vào vị trí nấy, theo trật tự nhất định. Xếp sách vở lên giá. Xếp chữ.
  2. Đặt vào vị trí trong hệ thống đánh giá. Xếp thứ nhì trong lớp.
  3. Cho nhận, cho hưởng, căn cứ vào hệ thống phân loại. Được xếp lương bậc ba. Xếp việc làm thích hợp cho thương binh.
  4. Để lại, gác lại một bên. Xếp việc ấy lại đã.
  IId. Tập hợp những vật cùng loại có hình tấm mỏng xếp chồng lên nhau. Xếp vải. Xếp giấy có hai mươi tờ.

• xích đạo:

  hd. Đường tưởng tượng vòng quanh Trái Đất, chia trái đất thành hai phần cách Nam, Bắc cực 90o.

• xóc đĩa:

  dt. Lối đánh bạc để bốn đồng tiền vào trong đĩa, úp kín lại mà xóc cho ra mấy đồng sấp mấy đồng ngửa, ai đoán trúng thì được. Đánh xóc đĩa.

• xuyên:

  nđg.1. Làm cho thủng từ bên này sang bên kia. Đạn xuyên qua tường.
  2. Vượt qua từ đầu này sang đầu kia. Đường mòn xuyên qua rừng. Đường sắt xuyên suốt Bắc - Nam.

• y lệnh:

  hd. Lệnh điều trị của bác sĩ. Y tá làm đúng y lệnh.

• y tá:

  dt. Phụ tá trông nom bệnh nhân theo sự chỉ dẫn của bác sĩ. Nữ y tá.

• yêu sách:

  hIđg. Xin, đòi cho được. Yêu sách tăng lương.
  IId. Điều đòi hỏi chủ tăng lương.Bác bỏ yêu sách.

MUA THỈNH KINH SÁCH PHẬT HỌC

DO NXB LIÊN PHẬT HỘI PHÁT HÀNH